หน่วยสมรรถนะ

หน่วยสมรรถนะ

ปฏิบัติงานขนถ่ายของเสียติดเชื้อขึ้นและลงยานพาหนะ

สาขาวิชาชีพสิ่งแวดล้อมและสารอันตราย


รายละเอียดหน่วยสมรรถนะ


1. รหัสหน่วยสมรรถนะ EVM-ILBB-310A

2. ชื่อหน่วยสมรรถนะ ปฏิบัติงานขนถ่ายของเสียติดเชื้อขึ้นและลงยานพาหนะ

3. ทบทวนครั้งที่ 2 / 2568

4. สร้างใหม่ ปรับปรุง

5. สำหรับชื่ออาชีพและรหัสอาชีพ (Occupational Classification)

อาชีพผู้ปฏิบัติงานเก็บรวบรวมและขนส่งของเสียชุมชน  Municipal Solid Waste (MSW) Collection and Transportation Worker

ISCO-08   9611 พนักงานเก็บขยะและของรีไซเคิล



6. คำอธิบายหน่วยสมรรถนะ (Description of Unit of Competency)

ผู้ที่ผ่านหน่วยสมรรถนะนี้จะสามารถระบุและใช้อุปกรณ์ป้องกันอันตรายส่วนบุคคล (PPE) ได้อย่างถูกต้อง และเลือกใช้อุปกรณ์เครื่องมือ/อุปกรณ์ สำหรับรวบรวมและขนถ่ายของเสียได้อย่างเหมาะสม ก่อนการขึ้นและลงยานพาหนะ รวมถึงต้อง เลือกใช้ภาชนะบรรจุของเสียติดเชื้อที่เหมาะสมกับประเภทของของเสียและลักษณะการขนถ่ายด้วย เตรียมการขนถ่ายของเสียติดเชื้อที่เป็นอันตรายขึ้นและลงยานพาหนะ ระบุประเภทของของเสียติดเชื้อ จากป้าย ฉลาก หรือข้อความเตือนที่แสดงอยู่ ทำความเข้าใจลักษณะความเป็นอันตรายของของเสียติดเชื้อแต่ละประเภท และดำเนินการขนถ่ายของเสียติดเชื้อขึ้นและลงยานพาหนะ โดยตรวจสอบความถูกต้องของประเภทของเสียติดเชื้อ รวบรวมของเสียใส่ในภาชนะบรรจุที่เตรียมไว้ และตรวจสอบสภาพภาชนะบรรจุให้ปลอดภัยก่อนขนขึ้นยานพาหนะ ใช้อุปกรณ์ป้องกันการรั่วไหลหรือตก และทำความสะอาดและฆ่าเชื้ออุปกรณ์รวมถึงบริเวณพื้นที่ หลังการขนถ่ายเรียบร้อยแล้วได้


7. สำหรับระดับคุณวุฒิ
1 2 3 4 5 6 7 8

8. กลุ่มอาชีพ (Sector)

กลุ่มอาชีพการจัดการของเสียชุมชน


9. ชื่ออาชีพและรหัสอาชีพอื่นที่หน่วยสมรรถนะนี้สามารถใช้ได้ (ถ้ามี)
N/A

10. ข้อกำหนดหรือกฎระเบียบที่เกี่ยวข้อง (Licensing or Regulation Related) (ถ้ามี)

1. กฎกระทรวงว่าด้วยการกำจัดของเสียติดเชื้อ พ.ศ. 2545 - กระทรวงสาธารณสุข

2. ประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่อง “กําหนดหลักเกณฑ์และเงื่อนไขว่าด้วยการขนและการกําจัดของเสียติดเชื้อในท้องที่เทศบาลตําบลและองค์การบริหารส่วนตําบล พ.ศ. 2558” 

3. ประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่อง “กำหนดมาตรการควบคุมกำกับการขนมูลฝอยทั่วไปเพื่อป้องกันการลักลอบทิ้ง พ.ศ. 2560”


11. สมรรถนะย่อยและเกณฑ์การปฏิบัติงาน (Elements and Performance Criteria)
หน่วยสมรรถนะย่อย (EOC) เกณฑ์ในการปฏิบัติงาน (Performance Criteria) รหัส PC
(ตามเล่มมาตรฐาน)
รหัส PC
(จากระบบ)
01106.01

เลือกใช้เครื่องมือ/อุปกรณ์ และภาชนะบรรจุสำหรับขนถ่ายของเสียติดเชื้อขึ้นและลงยากพาหนะ

1. ระบุและใช้อุปกรณ์ป้องกันอันตรายส่วนบุคคล (PPE) สำหรับรวบรวมและขนถ่ายของเสียติดเชื้อได้อย่างถูกต้อง 

01106.01.01 233848
01106.01

เลือกใช้เครื่องมือ/อุปกรณ์ และภาชนะบรรจุสำหรับขนถ่ายของเสียติดเชื้อขึ้นและลงยากพาหนะ

2. เลือกใช้อุปกรณ์เครื่องมือ/อุปกรณ์ที่ใช้รวบรวมและขนถ่ายของเสียติดเชื้อก่อนขึ้นและลงยานพาหนะได้อย่างถูกต้อง 

01106.01.02 233849
01106.01

เลือกใช้เครื่องมือ/อุปกรณ์ และภาชนะบรรจุสำหรับขนถ่ายของเสียติดเชื้อขึ้นและลงยากพาหนะ

3. เลือกใช้ภาชนะบรรจุของเสียติดเชื้อในการขนถ่ายที่เหมาะสมต่อประเภทของของเสียและลักษณะการขนถ่าย

01106.01.03 233850
01106.02

เตรียมการขนถ่ายของเสียติดเชื้อที่เป็นอันตรายขึ้นและลงยานพาหนะ

1. ระบุประเภทของของเสียติดเชื้อ จากป้าย ฉลาก ข้อความเตือนที่แสดงว่าเป็นของเสียติดเชื้อ

01106.02.01 233851
01106.02

เตรียมการขนถ่ายของเสียติดเชื้อที่เป็นอันตรายขึ้นและลงยานพาหนะ

2. อธิบายลักษณะความเป็นอันตรายของของเสียติดเชื้อแต่ละประเภทได้

01106.02.02 233852
01106.02

เตรียมการขนถ่ายของเสียติดเชื้อที่เป็นอันตรายขึ้นและลงยานพาหนะ

3. อธิบายวิธีการขนถ่ายของเสียติดเชื้ออย่างปลอดภัย

01106.02.03 233853
01106.03

ขนถ่ายของเสียติดเชื้อขึ้นและลงยานพาหนะ

1. ตรวจสอบความถูกต้องของประเภทของเสียติดเชื้อจากแหล่งต้นทางของเสียติดเชื้อก่อนทำการขนถ่าย

01106.03.01 233854
01106.03

ขนถ่ายของเสียติดเชื้อขึ้นและลงยานพาหนะ

2. ตรวจสอบสภาพของภาชนะบรรจุที่ใช้หลังการบรรจุของเสียติดเชื้อให้ปลอดภัย ก่อนการขนขึ้นพาหนะ

01106.03.02 233855
01106.03

ขนถ่ายของเสียติดเชื้อขึ้นและลงยานพาหนะ

3. รวบรวมขยะของเสียติดเชื้อใส่ภาชนะบรรจุที่เตรียมไว้

01106.03.03 233856
01106.03

ขนถ่ายของเสียติดเชื้อขึ้นและลงยานพาหนะ

4. ปฏิบัติการขนถ่ายของเสียติดเชื้อขึ้นและลงยานพาหนะด้วยวิธีที่ไม่ใช้เครื่องมือและวิธีที่ใช้เครื่องมือ

01106.03.04 233857
01106.03

ขนถ่ายของเสียติดเชื้อขึ้นและลงยานพาหนะ

5. ใช้อุปกรณ์ป้องกันการรั่วไหลหรือตกหล่นของเสียติดเชื้อได้ก่อนการเคลื่อนย้ายยานพาหนะ

01106.03.05 233858
01106.03

ขนถ่ายของเสียติดเชื้อขึ้นและลงยานพาหนะ

6. ทำความสะอาดและฆ่าเชื้ออุปกรณ์รวมถึงบริเวณพื้นที่หลังการขนถ่าย

01106.03.06 233859

12. ความรู้และทักษะก่อนหน้าที่จำเป็น (Pre-requisite Skill & Knowledge)
N/A

13. ทักษะและความรู้ที่ต้องการ (Required Skills and Knowledge)

(ก) ความต้องการด้านทักษะ

1.    ทักษะการสังเกต วัตถุ ความสะอาด สิ่งผิดปรกติ เป็นต้น

2.    ทักษะการจำแนกประเภทและลักษณะของเสีย

3.    ทักษะการใช้เครื่องมือ/อุปกรณ์การขนถ่าย อย่างปลอดภัย

4.    ทักษะการยกสิ่งของหรือบรรจุภัณฑ์ที่มีน้ำหนักขึ้นและลงยานพาหนะ

5.    ทักษะการใช้อุปกรณ์/เครื่องจักรช่วยยกสิ่งของที่มีน้ำหนัก

6.    ทักษะการใช้อุปกรณ์ป้องกันอันตรายส่วนบุคคล (PPE) 

7.    ทักษะการใช้อุปกรณ์ป้องกันการรั่วไหล/ตกหล่น ก่อนการขับขี่ยานพาหนะ

(ข) ความต้องการด้านความรู้

1.    วิธีการยกหรือขนถ่ายของเสียติดเชื้อ ตามประเภทลักษณะบรรจุภัณฑ์ขึ้นและลงยานพาหนะอย่างปลอดภัย

2.    วิธีการจัดวางภาชนะบรรจุในพื้นที่จำกัด และการจัดวางตำแหน่งของของเสียติดเชื้อตามประเภทความเป็นอันตรายของของเสียติดเชื้อ

3.    วิธีการใช้งานอุปกรณ์ป้องกันส่วนอันตรายบุคคล 

4.    วิธีการใช้อุปกรณ์ป้องกันการรั่วไหล/ตกหล่นของของเสียติดเชื้อ

5.    ข้อบังคับอาชีวอนามัย และความปลอดภัยในการทำงานของหน่วยงาน

6.    วิธีการป้องกันและระงับการแพร่เชื้อหรืออันตรายที่อาจเกิดจากของเสียติดเชื้อ


14. หลักฐานที่ต้องการ (Evidence Guide)

หลักฐานที่ต้องการประกอบด้วยหลักฐานการปฏิบัติงาน (Performance Evidence) และหลักฐานความรู้ (Knowledge Evidence) คำแนะนำในการประเมิน และวิธีการประเมิน ซึ่งควรจะพิจารณาร่วมกัน

(ก)    หลักฐานการปฏิบัติงาน (Performance Evidence)

   1.    หนังสือรับรองประสบการณ์ทำงาน 

   2.    ผลการสอบสัมภาษณ์เชิงเทคนิค

(ข)    หลักฐานความรู้ (Knowledge Evidence)

   1.    หลักฐานจากใบรับรอง ใบผ่านการฝึกอบรมการป้องกันและระงับการแพร่เชื้อหรืออันตรายที่อาจเกิดจากของเสียติดเชื้อตามหลักสูตรและระยะเวลาที่กระทรวงสาธารณสุขกําหนดโดยประกาศในราชกิจจานุเบกษา

   2.    ผลการสอบข้อเขียน (ปรนัย)

   3.    ผลการสัมภาษณ์เชิงเทคนิค

(ค)    คำแนะนำในการประเมิน

   ผู้ประเมินตรวจประเมินเกี่ยวกับเลือกใช้เครื่องมือ/อุปกรณ์และภาชนะบรรจุสำหรับขนถ่ายของเสียติดเชื้อขึ้นและลงยากพาหนะ เตรียมการขนถ่ายของเสียติดเชื้อที่เป็นอันตรายขึ้นและลงยานพาหนะ ขนถ่ายของเสียติดเชื้อขึ้นและลงยานพาหนะ โดยพิจารณาจากหลักฐานที่เกี่ยวข้อง ทั้งหลักฐานการปฏิบัติงาน และหลักฐานด้านความรู้

(ง)    วิธีการประเมิน

   1.    พิจารณาตามหลักฐานการปฏิบัติการ ได้แก่ ผลการสอบสัมภาษณ์เชิงเทคนิค หนังสือรับรองประสบการณ์ทำงาน

   2.    พิจารณาตามหลักฐานความรู้ ได้แก่ ผลการสอบข้อเขียน (ปรนัย) ผลการสัมภาษณ์เชิงเทคนิค ใบผ่านการฝึกอบรมการป้องกันและระงับการแพร่เชื้อหรืออันตรายที่อาจเกิดจากของเสียติดเชื้อตามหลักสูตรและระยะเวลาที่กระทรวงสาธารณสุขกําหนดโดยประกาศในราชกิจจานุเบกษา


15. ขอบเขต (Range Statement)

ขอบเขตในการขนถ่ายของเสียติดเชื้อขึ้นและลงยานพาหนะ ในระดับคุณวุฒิที่ 3  โดยผู้ปฏิบัติงานจะต้องผ่านการฝึกอบรมการป้องกันและระงับการแพร่เชื้อหรืออันตรายที่อาจเกิดจากของเสียติดเชื้อตามหลักสูตรและระยะเวลาที่กระทรวงสาธารณสุขกําหนดก่อน โดยการปฏิบัติงานคลอบคลุมถึง เตรียมเครื่องมือ/อุปกรณ์และภาชนะบรรจุของเสียติดเชื้อที่ใช้ขนถ่ายและขนถ่ายของเสียติดเชื้อขึ้นและลงยานพาหนะ ผู้ปฏิบัติต้องระบุประเภท ความเป็นอันตราย และอธิบายวิธีการขนถ่ายของเสียติดเชื้อขึ้นและลงยานพาหนะ เลือกใช้เครื่องมือ/อุปกรณ์ และภาชนะบรรจุของเสียติดเชื้อก่อนจะทำการขนถ่าย ในการขนถ่ายของเสียติดเชื้อผู้ปฏิบัติจะต้องสวมใส่อปุกรณ์ป้องกันอันตราย ตรวจสอบความถูกต้องของประเภทของเสียติดเชื้อที่จะทำการขนถ่าย ตรวจสอบสภาพของภาชนะบรรจุของเสียติดเชื้อก่อนและหลังการบรรจุให้อยู่สภาพปลอดภัย ทำการรวบรวมของเสียติดเชื้อจากแหล่งรวบรวมบรรจุภาชนะบรรจุที่เตรียมไว้ ขนถ่ายของเสียติดเชื้อขึ้นและลงยานพาชนะ ใช้อุปกรณ์ป้องการการรั่วไหล/ตกหล่นของของเสียติดเชื้อก่อนการขับขี่ยานพาหนะ  

(ก) คำแนะนำ

   1.    ผู้เข้ารับการประเมินสามารถอธบายวิธีการขนถ่ายของเสียติดเชื้อขึ้นและลงพาหนะ

   2.    ผู้เข้ารับการประเมินต้องให้ความสำคัญกับความอันตรายจากของเสียติดเชื้อ 

   3.    ผู้เข้ารับการประเมินต้องให้ความสำคัญเกี่ยวกับความปลอดภัยในการปฏิบัติงาน

(ข)    คำอธิบายรายละเอียด

   1.    ของเสียติดเชื้อ อาทิเช่น ของเสียที่เป็นสิ่งของหรือชิ้นส่วนอวัยวะที่ออกจากร่างกายหรือสัมผัสกับร่างกายของสิ่งมีชีวิต ซึ่งอาจมีเชื้อโรค มีโอกาสแพร่กระจายจากสถานีอนามัย โรงพยาบาล หรือสาธารณสุข เป็นต้น

   2.    ภาชนะที่ใช้บรรจุของเสียติดเชื้อ หมายถึง ถุงพลาสติก ถังพลาสติก ถังโลหะ ขวดแก้ว ที่ปิดมิดชิด ผ่านการฆ่าเชื้อโรค หรือที่ได้รับรองความปลอดภัยจากหน่วยงานสาธารสุข

   3.    อุปกรณ์ป้องกันอันตรายส่วนบุคคล (PPE)  เช่น หน้ากากอนามัย ถุงมือ ถุงเท้า แว่นตานิรภัย รองเท้า วิทยุสื่อสาร หมวก เสื้อผ้า เสื้อสะท้อนแสง น้ำยาฆ่าเชื้อ เป็นต้น

   4.    เครื่องมือ/อุปกรณ์ที่ใช้รวบรวมของเสียติดเชื้อ เช่น ที่คีบ ไม้กวาด ที่ตักขยะ คราด จอบ 

น้ำยาฆ่าเชื้อ สารเคมี กระบะ รถลาก รถเข็น เป็นต้น

   5.    อุปกรณ์ป้องกันการรั่วไหล/ตกหล่น ผ้าใบคลุม ตะแกรง ตาข่ายกันปลิว ภาชนะรองน้ำชะขยะ เป็นต้น

   6.    เครื่องมือที่ใช้ในการขนถ่ายของของเสียติดเชื้อ เช่น แม่แรง ลอกยก รถยก รถเข็น เป็นต้น 

   7.    วิธีการจัดวาง เป็นการจัดวางของเสียติดเชื้อที่บรรจุในภาชนะอย่างเป็นระเบียบบนยานพาหนะ รวมถึงการจัดวางในสถานที่จัดเก็บให้เป็นไปตามมาตรฐานการปฏิบัติงานที่คำนึงถึงความปลอดภัย

   8.    ตรวจสอบความถูกต้องประเภทของเสียติดเชื้อจากแหล่งรวบรวมของเสียติดเชื้อ เป็นการตรวจสอบประเภทของเสียติดเชื้อด้วยสายตา 


16. หน่วยสมรรถนะร่วม (ถ้ามี)
N/A

17. อุตสาหกรรมร่วม/กลุ่มอาชีพร่วม (ถ้ามี)
N/A

18. รายละเอียดกระบวนการและวิธีการประเมิน (Assessment Description and Procedure)

18.1    เครื่องมือประเมินหน่วยสมรรถนะย่อย เลือกใช้เครื่องมือ/อุปกรณ์และภาชนะบรรจุสำหรับขนถ่ายของเสียติดเชื้อขึ้นและลงยานพาหนะ

   1.    ข้อสอบสัมภาษณ์เชิงเทคนิค

   2.    ข้อสอบข้อเขียน (ปรนัย) 

ดูรายละเอียดจากคู่มือประเมิน

18.2    เครื่องมือประเมินหน่วยสมรรถนะย่อย เตรียมการขนถ่ายของเสียติดเชื้อที่เป็นอันตรายขึ้นและลงยานพาหนะ

   1.    ข้อสอบสัมภาษณ์เชิงเทคนิค

   2.    ข้อสอบข้อเขียน (ปรนัย) 

ดูรายละเอียดจากคู่มือประเมิน

18.3    เครื่องมือประเมินหน่วยสมรรถนะย่อย ขนถ่ายของเสียติดเชื้อขึ้นและลงยานพาหนะ

   1.    ข้อสอบสัมภาษณ์เชิงเทคนิค

   2.    ข้อสอบข้อเขียน (ปรนัย)

ดูรายละเอียดจากคู่มือประเมิน



ยินดีต้อนรับ