หน่วยสมรรถนะ

หน่วยสมรรถนะ

จัดเตรียมข้อมูลเพื่อประกอบการขึ้นทะเบียนหรือขอรับรองคาร์บอนเครดิตตามเกณฑ์ที่เกี่ยวข้อง

สมรรถนะสนับสนุนการทำงานเพื่อรับมือกับการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ


รายละเอียดหน่วยสมรรถนะ


1. รหัสหน่วยสมรรถนะ CCL-PLWW-014

2. ชื่อหน่วยสมรรถนะ จัดเตรียมข้อมูลเพื่อประกอบการขึ้นทะเบียนหรือขอรับรองคาร์บอนเครดิตตามเกณฑ์ที่เกี่ยวข้อง

3. ทบทวนครั้งที่ /

4. สร้างใหม่ ปรับปรุง

5. สำหรับชื่ออาชีพและรหัสอาชีพ (Occupational Classification)

นักวิเคราะห์สิ่งแวดล้อม / วิศวกร / นักวิจัย / ที่ปรึกษา / ผู้ทวนสอบผลวิเคราะห์

6. คำอธิบายหน่วยสมรรถนะ (Description of Unit of Competency)

   หน่วยสมรรถนะนี้ครอบคลุมความสามารถในการจัดเตรียมข้อมูลทางเทคนิคและเอกสารประกอบการขึ้นทะเบียนโครงการคาร์บอนเครดิตในระบบที่เกี่ยวข้อง ทั้งในระดับภาคสมัครใจ (Voluntary Market) และภาคบังคับ (Compliance Market) โดยอิงตามระเบียบวิธีมาตรฐาน (Methodology) ที่ได้รับการรับรอง เช่น TGO, Gold Standard, Verra หรือ CDM รวมถึงการคำนวณผลการลดก๊าซเรือนกระจกจากกิจกรรมของโครงการ และการจัดทำเอกสารแสดงผลการดำเนินงานเพื่อใช้ในการตรวจสอบ รับรอง และยื่นคำขอขึ้นทะเบียนคาร์บอนเครดิตอย่างเป็นทางการ

7. สำหรับระดับคุณวุฒิ

8. กลุ่มอาชีพ (Sector)
N/A

9. ชื่ออาชีพและรหัสอาชีพอื่นที่หน่วยสมรรถนะนี้สามารถใช้ได้ (ถ้ามี)
N/A

10. ข้อกำหนดหรือกฎระเบียบที่เกี่ยวข้อง (Licensing or Regulation Related) (ถ้ามี)

1)    พระราชบัญญัติส่งเสริมและรักษาคุณภาพสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ พ.ศ. 2535 และที่แก้ไขเพิ่มเติม

(เกี่ยวกับการวิเคราะห์ผลกระทบสิ่งแวดล้อม EIA และการจัดทำรายงานการติดตามตรวจสอบ)

2)    แนวทางการจัดทำบัญชีรายงานการปล่อยก๊าซเรือนกระจกของประเทศไทย

โดยองค์การบริหารจัดการก๊าซเรือนกระจก (องค์การมหาชน) หรือ อบก. (TGO)

3)    แนวทางของ IPCC (Intergovernmental Panel on Climate Change Guidelines)

สำหรับการคำนวณและจัดทำรายงานการปล่อยก๊าซเรือนกระจก

4)    แนวทางการจัดทำ Carbon Footprint และ Carbon Footprint for Organization (CFO)

ซึ่งได้รับการรับรองโดย TGO และอ้างอิงตามมาตรฐานสากล เช่น ISO 14064

5)    มาตรฐาน ISO ที่เกี่ยวข้อง เช่น

•    ISO 14040 / 14044 (Life Cycle Assessment)

•    ISO 14064 (Greenhouse Gas Emissions)

•    ISO 14067 (Carbon Footprint of Products)

11. สมรรถนะย่อยและเกณฑ์การปฏิบัติงาน (Elements and Performance Criteria)
หน่วยสมรรถนะย่อย (EOC) เกณฑ์ในการปฏิบัติงาน (Performance Criteria) รหัส PC
(ตามเล่มมาตรฐาน)		 รหัส PC
(จากระบบ)
CL51

วางแผนการจัดเก็บข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับการขึ้นทะเบียนหรือรายงานผลด้านสิ่งแวดล้อม

1. ระบุประเภทของข้อมูลที่จำเป็นต่อการจัดทำรายงาน (เช่น activity data, emission factor) 

 CL51.01 233058
CL51

วางแผนการจัดเก็บข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับการขึ้นทะเบียนหรือรายงานผลด้านสิ่งแวดล้อม

2. กำหนดช่วงเวลาและความถี่ในการจัดเก็บข้อมูล 

 CL51.02 233059
CL51

วางแผนการจัดเก็บข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับการขึ้นทะเบียนหรือรายงานผลด้านสิ่งแวดล้อม

3. ออกแบบระบบหรือแบบฟอร์มจัดเก็บข้อมูลที่ตรวจสอบย้อนหลังได้ 

 CL51.03 233060
CL51

วางแผนการจัดเก็บข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับการขึ้นทะเบียนหรือรายงานผลด้านสิ่งแวดล้อม

4. วางแผนการประสานงานกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในการส่งข้อมูล 

 CL51.04 233061
CL51

วางแผนการจัดเก็บข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับการขึ้นทะเบียนหรือรายงานผลด้านสิ่งแวดล้อม

5. สรุปแผนจัดเก็บข้อมูลในรูปแบบแผนผังหรือคำอธิบายที่ชัดเจน

 CL51.05 233062
CL52

วิเคราะห์ข้อมูลก๊าซเรือนกระจกเพื่อใช้ในการขึ้นทะเบียนผลิตภัณฑ์หรือหน่วยงาน

1. ตรวจสอบความครบถ้วนของข้อมูลทุก Scope (1–3)

 CL52.01 233063
CL52

วิเคราะห์ข้อมูลก๊าซเรือนกระจกเพื่อใช้ในการขึ้นทะเบียนผลิตภัณฑ์หรือหน่วยงาน

2. ตรวจทานหน่วยวัดและค่าการแปลงให้เป็นมาตรฐานเดียวกัน

 CL52.02 233064
CL52

วิเคราะห์ข้อมูลก๊าซเรือนกระจกเพื่อใช้ในการขึ้นทะเบียนผลิตภัณฑ์หรือหน่วยงาน

3. ตรวจสอบความสมเหตุสมผลของข้อมูลเทียบกับปีฐานหรือกิจกรรม

 CL52.03 233065
CL52

วิเคราะห์ข้อมูลก๊าซเรือนกระจกเพื่อใช้ในการขึ้นทะเบียนผลิตภัณฑ์หรือหน่วยงาน

4. บันทึกสมมุติฐานหรือข้อจำกัดที่พบระหว่างการจัดการข้อมูล

 CL52.04 233066
CL53

เตรียมเอกสารประกอบการขึ้นทะเบียนตามรูปแบบที่กำหนด

1. รวบรวมเอกสารที่จำเป็น เช่น ข้อมูลต้นฉบับผลการวิเคราะห์ ผลการคำนวณ 

 Cl53.01 233067
CL53

เตรียมเอกสารประกอบการขึ้นทะเบียนตามรูปแบบที่กำหนด

2. จัดเรียงลำดับเอกสารตามข้อกำหนดของหน่วยรับรองหรือผู้ประเมิน 

 Cl53.02 233068
CL53

เตรียมเอกสารประกอบการขึ้นทะเบียนตามรูปแบบที่กำหนด

3. ตรวจสอบความสอดคล้องของข้อมูลในรายงานกับเอกสารสนับสนุน 

 Cl53.03 233069
CL53

เตรียมเอกสารประกอบการขึ้นทะเบียนตามรูปแบบที่กำหนด

4. จัดทำ Check-list เพื่อตรวจสอบความครบถ้วนก่อนส่ง 

 Cl53.04 233070
CL53

เตรียมเอกสารประกอบการขึ้นทะเบียนตามรูปแบบที่กำหนด

5. อธิบายกระบวนการเตรียมเอกสารแก่ผู้ที่เกี่ยวข้องได้

 Cl53.05 233071
CL54

ประเมินความครบถ้วนของข้อมูลที่ต้องรายงานต่อหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง

1. ตรวจสอบว่าแต่ละหมวดของรายงานมีข้อมูลครบตามข้อกำหนด (เช่น CO₂, CH₄, N₂O)

 Cl54.01 233072
CL54

ประเมินความครบถ้วนของข้อมูลที่ต้องรายงานต่อหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง

2. ประเมินความสอดคล้องของเนื้อหากับแบบฟอร์มหรือข้อกำหนดการรายงาน

 Cl54.02 233073
CL54

ประเมินความครบถ้วนของข้อมูลที่ต้องรายงานต่อหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง

3. วิเคราะห์ช่องว่างหรือข้อมูลที่ขาดหายไป และระบุผลกระทบที่อาจเกิดขึ้น 

 Cl54.03 233074
CL54

ประเมินความครบถ้วนของข้อมูลที่ต้องรายงานต่อหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง

4. เสนอแนวทางการปรับปรุงความครบถ้วนของข้อมูลในรอบถัดไป

 Cl54.04 233075
CL55

ดำเนินการยื่นเอกสารขึ้นทะเบียนหรือรายงานผลการลดการปล่อยก๊าซตามเกณฑ์ที่เกี่ยวข้อง

1. เลือกรูปแบบและช่องทางการส่งรายงานตามที่หน่วยงานกำหนด (เช่น ระบบ e-report) 

 Cl55.01 233076
CL55

ดำเนินการยื่นเอกสารขึ้นทะเบียนหรือรายงานผลการลดการปล่อยก๊าซตามเกณฑ์ที่เกี่ยวข้อง

2. ตรวจสอบความถูกต้องของข้อมูลก่อนส่ง รวมถึงลายเซ็น/วันที่/เอกสารแนบ 

 Cl55.02 233077
CL55

ดำเนินการยื่นเอกสารขึ้นทะเบียนหรือรายงานผลการลดการปล่อยก๊าซตามเกณฑ์ที่เกี่ยวข้อง

3. ประสานกับผู้เกี่ยวข้องภายในองค์กรก่อนส่งรายงาน 

 Cl55.03 233078
CL55

ดำเนินการยื่นเอกสารขึ้นทะเบียนหรือรายงานผลการลดการปล่อยก๊าซตามเกณฑ์ที่เกี่ยวข้อง

4. ตอบข้อสงสัยจากหน่วยงานรับรายงานหรือผู้ประเมินได้ 

 Cl55.04 233079
CL55

ดำเนินการยื่นเอกสารขึ้นทะเบียนหรือรายงานผลการลดการปล่อยก๊าซตามเกณฑ์ที่เกี่ยวข้อง

5. จัดทำบันทึกผลการส่งรายงานไว้เป็นหลักฐาน

 Cl55.05 233080

12. ความรู้และทักษะก่อนหน้าที่จำเป็น (Pre-requisite Skill & Knowledge)
N/A

13. ทักษะและความรู้ที่ต้องการ (Required Skills and Knowledge)

(ก) ความต้องการด้านทักษะ

•    ทักษะในการวิเคราะห์ข้อกำหนดและหลักเกณฑ์ของระบบคาร์บอนเครดิตที่เกี่ยวข้อง

•    ทักษะในการรวบรวม จัดระเบียบ และตรวจสอบข้อมูลกิจกรรมลดก๊าซเรือนกระจก

•    ทักษะในการเลือกและใช้ระเบียบวิธี (Methodology) เพื่อคำนวณปริมาณการลดก๊าซเรือนกระจก

•    ทักษะในการจัดทำเอกสารประกอบการขอขึ้นทะเบียนและรับรองคาร์บอนเครดิต

•    ทักษะในการตรวจสอบความถูกต้อง ความครบถ้วน และความสอดคล้องของข้อมูลก่อนยื่นคำขอ

(ข) ความต้องการด้านความรู้

•    ความรู้เกี่ยวกับโครงสร้างและประเภทของระบบคาร์บอนเครดิต (Voluntary / Compliance Markets)

•    ความรู้เกี่ยวกับหลักเกณฑ์การพัฒนาโครงการลดก๊าซเรือนกระจกที่สามารถขอรับเครดิตได้

•    ความรู้เกี่ยวกับระเบียบวิธีการคำนวณ (Approved Methodologies) และสมมติฐานที่เกี่ยวข้อง

•    ความรู้เกี่ยวกับแบบฟอร์มการยื่นคำขอ ข้อกำหนดการรับรอง และขั้นตอนการขึ้นทะเบียนในระบบต่าง ๆ

•    ความเข้าใจด้านการตรวจสอบ (Verification) และการรับรอง (Validation) โครงการคาร์บอนเครดิต

14. หลักฐานที่ต้องการ (Evidence Guide)

   (ก) หลักฐานความรู้ (Knowledge Evidence)

•    เอกสารประกอบการอบรม/ประกาศนียบัตรที่เกี่ยวข้องกับคาร์บอนเครดิต หรือ MRV

•    แบบทดสอบหรือกิจกรรมการวิเคราะห์กรณีศึกษาเกี่ยวกับการขึ้นทะเบียนโครงการ

•    ตัวอย่างการเลือก Methodology ที่เหมาะสมกับโครงการจริง

   (ข) คำแนะนำในการประเมิน

•    ควรใช้การประเมินจากกรณีศึกษา หรือสถานการณ์จำลองที่เกี่ยวข้องกับการขอขึ้นทะเบียนคาร์บอนเครดิต

•    ใช้ทั้งการประเมินเอกสาร การสัมภาษณ์ และการนำเสนอแผนการดำเนินงาน

•    ผู้ประเมินควรมีความรู้ในระบบที่เกี่ยวข้อง เช่น TGO, Gold Standard, หรือ Verra

15. ขอบเขต (Range Statement)
N/A

16. หน่วยสมรรถนะร่วม (ถ้ามี)

  (ก) ขอบเขต (Range Statement)

•    ครอบคลุมโครงการลดก๊าซเรือนกระจกในภาคส่วนต่าง ๆ เช่น พลังงาน ขนส่ง เกษตรกรรม หรืออุตสาหกรรม

•    ครอบคลุมระบบคาร์บอนเครดิตทั้งในประเทศ (TGO) และต่างประเทศ (Gold Standard, Verra, CDM)

•    รวมถึงการใช้ Methodology ที่ได้รับการรับรองตามโครงการที่สมัครเข้าไป

  (ข) คำแนะนำ

•    ควรใช้การประเมินผสมผสานระหว่างเอกสาร รายงาน สัมภาษณ์ และการนำเสนอ

•    ควรให้ผู้เรียนจัดทำชุดข้อมูลตัวอย่างเพื่อแสดงความสามารถครบถ้วนทุกขั้นตอน

•    ผู้ประเมินควรมีประสบการณ์ตรงหรือผ่านการฝึกอบรมด้านระบบคาร์บอนเครดิต

  (ค) คำอธิบายรายละเอียด

•    การประเมินควรครอบคลุมตั้งแต่การวิเคราะห์ข้อกำหนด การคำนวณการลดก๊าซ การจัดทำเอกสาร ไปจนถึงการเตรียมยื่นคำขอ

•    ต้องมีการตรวจสอบทั้งในเชิงปริมาณ (ค่าที่คำนวณได้) และเชิงคุณภาพ (ความถูกต้องของเอกสาร)

•    เน้นความสามารถในการแปลแนวทางมาตรฐานสากลมาใช้ในบริบทขององค์กรหรือโครงการที่เฉพาะเจาะจง

17. อุตสาหกรรมร่วม/กลุ่มอาชีพร่วม (ถ้ามี)
N/A

18. รายละเอียดกระบวนการและวิธีการประเมิน (Assessment Description and Procedure)

18.1    เครื่องมือประเมินหน่วยสมรรถนะย่อย รับตัวอย่าง บันทึกสภาพตัวอย่าง

•    ข้อสอบสัมภาษณ์เชิงเทคนิค

•    ข้อสอบปรนัย (สี่ตัวเลือก)

•    ข้อสอบสาธิตการปฏิบัติงาน

ดูรายละเอียดจากคู่มือประเมิน

กลับ

ยินดีต้อนรับ