หน่วยสมรรถนะ

หน่วยสมรรถนะ

จัดการขยะมูลฝอยอย่างยั่งยืนเพื่อลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกจากแหล่งกำเนิดในครัวเรือนและชุมชน

สมรรถนะสนับสนุนการทำงานเพื่อรับมือกับการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ


รายละเอียดหน่วยสมรรถนะ


1. รหัสหน่วยสมรรถนะ CCL-IBQR-004

2. ชื่อหน่วยสมรรถนะ จัดการขยะมูลฝอยอย่างยั่งยืนเพื่อลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกจากแหล่งกำเนิดในครัวเรือนและชุมชน

3. ทบทวนครั้งที่ /

4. สร้างใหม่ ปรับปรุง

5. สำหรับชื่ออาชีพและรหัสอาชีพ (Occupational Classification)

ISCO 2133    - เจ้าหน้าที่สิ่งแวดล้อม  



6. คำอธิบายหน่วยสมรรถนะ (Description of Unit of Competency)

    ผู้ที่ผ่านเกณฑ์สมรรถนะนี้จะสามารถแสดงความรู้และทักษะพื้นฐานในการจัดการขยะในชีวิตประจำวันอย่างเหมาะสม โดยเข้าใจหลักการของการลดปริมาณของเสีย การคัดแยกขยะตามประเภท และการกำจัดขยะอย่างถูกวิธี ทั้งในระดับครัวเรือนหรือองค์กรเบื้องต้น สามารถนำแนวปฏิบัติเหล่านี้ไปใช้ในการลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม เช่น การลดปริมาณขยะฝังกลบ การส่งเสริมการรีไซเคิล และการมีส่วนร่วมในกิจกรรมชุมชนด้านสิ่งแวดล้อม นอกจากนี้ ยังสามารถเป็นผู้ถ่ายทอดความรู้และทัศนคติเชิงบวกให้แก่บุคคลรอบข้าง เพื่อสร้างแรงจูงใจในการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมด้านสิ่งแวดล้อมได้อย่างยั่งยืน


7. สำหรับระดับคุณวุฒิ

8. กลุ่มอาชีพ (Sector)

•    กลุ่มสิ่งแวดล้อม (Environmental Sector)

•    กลุ่มพัฒนาสังคมและชุมชน (Community and Social Development Sector)

•    กลุ่มการศึกษาและการเผยแพร่ความรู้ (Education and Awareness Sector)


9. ชื่ออาชีพและรหัสอาชีพอื่นที่หน่วยสมรรถนะนี้สามารถใช้ได้ (ถ้ามี)
N/A

10. ข้อกำหนดหรือกฎระเบียบที่เกี่ยวข้อง (Licensing or Regulation Related) (ถ้ามี)

   การจัดการขยะในระดับครัวเรือนเกี่ยวข้องกับข้อกำหนดด้านสาธารณสุขและสิ่งแวดล้อมตามแนวทางของภาครัฐและท้องถิ่น เช่น แนวทางการคัดแยกขยะ การจัดการขยะอันตราย และการทิ้งขยะอย่างเหมาะสม ทั้งนี้ควรปฏิบัติตามกฎระเบียบของหน่วยงานที่รับผิดชอบในพื้นที่ เช่น องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น หรือหน่วยงานด้านสิ่งแวดล้อม เพื่อไม่ให้เกิดผลกระทบต่อสุขภาพของชุมชนและสิ่งแวดล้อมโดยรอบ


11. สมรรถนะย่อยและเกณฑ์การปฏิบัติงาน (Elements and Performance Criteria)
หน่วยสมรรถนะย่อย (EOC) เกณฑ์ในการปฏิบัติงาน (Performance Criteria) รหัส PC
(ตามเล่มมาตรฐาน)
รหัส PC
(จากระบบ)
FL41 แยกประเภทขยะได้ถูกต้องตามหลักการจัดการของเสียเบื้องต้น

1. แยกขยะออกเป็นหมวดหมู่ เช่น ขยะทั่วไป ขยะรีไซเคิล ขยะอันตราย ได้อย่างถูกต้อง

FL41.01 232874
FL41 แยกประเภทขยะได้ถูกต้องตามหลักการจัดการของเสียเบื้องต้น

2. อธิบายหลักการจัดการของเสียเบื้องต้นในบริบทชีวิตประจำวันได้อย่างเข้าใจ

FL41.02 232875
FL42 ใช้วิธีการจัดการขยะหรือมูลฝอยในครัวเรือนที่ลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก

1. เลือกวิธีจัดการขยะอินทรีย์ เช่น การฝังกลบ การทำปุ๋ยหมัก หรือการแยกเศษอาหาร

FL42.01 232876
FL42 ใช้วิธีการจัดการขยะหรือมูลฝอยในครัวเรือนที่ลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก

2. อธิบายผลกระทบของวิธีจัดการขยะที่ไม่เหมาะสมต่อการปล่อยก๊าซเรือนกระจก

FL42.02 232877
FL42 ใช้วิธีการจัดการขยะหรือมูลฝอยในครัวเรือนที่ลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก

3. ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมภายในบ้าน เช่น ลดการใช้ถุงพลาสติกหรือเลือกบรรจุภัณฑ์ที่ย่อยสลายได้

FL42.03 232878
FL43 เลือกใช้วิธีลดของเสียจากต้นทาง เช่น การใช้ซ้ำ หรือหลีกเลี่ยงการใช้พลาสติก

1. ยกตัวอย่างพฤติกรรมที่ลดของเสียจากต้นทางได้

FL43.01 232879
FL43 เลือกใช้วิธีลดของเสียจากต้นทาง เช่น การใช้ซ้ำ หรือหลีกเลี่ยงการใช้พลาสติก

2. เปรียบเทียบตัวเลือกของผลิตภัณฑ์ในแง่ของปริมาณของเสียและผลกระทบสิ่งแวดล้อม 

FL43.02 232880
FL43 เลือกใช้วิธีลดของเสียจากต้นทาง เช่น การใช้ซ้ำ หรือหลีกเลี่ยงการใช้พลาสติก

3. ตัดสินใจเลือกใช้ผลิตภัณฑ์ที่ก่อของเสียน้อย พร้อมให้เหตุผลเชิงสิ่งแวดล้อม 

FL43.03 232881
FL43 เลือกใช้วิธีลดของเสียจากต้นทาง เช่น การใช้ซ้ำ หรือหลีกเลี่ยงการใช้พลาสติก

4. มีส่วนร่วมในกิจกรรมหรือโครงการลดของเสีย เช่น โครงการ Zero Waste หรือ BYO (Bring Your Own)

FL43.04 232882
FL44 สื่อสารความรู้เรื่องการจัดการขยะเบื้องต้นกับบุคคลในครัวเรือนหรือชุมชนได้

1. ถ่ายทอดความรู้เกี่ยวกับการแยกขยะเบื้องต้นด้วยถ้อยคำหรือสื่อที่เหมาะสม 

FL44.01 232883
FL44 สื่อสารความรู้เรื่องการจัดการขยะเบื้องต้นกับบุคคลในครัวเรือนหรือชุมชนได้

2. ตอบคำถามพื้นฐานเกี่ยวกับขยะรีไซเคิลหรือขยะอันตรายได้อย่างถูกต้อง 

FL44.02 232884
FL44 สื่อสารความรู้เรื่องการจัดการขยะเบื้องต้นกับบุคคลในครัวเรือนหรือชุมชนได้

3. ออกแบบสื่อหรือกิจกรรมส่งเสริมการจัดการขยะในครัวเรือนหรือโรงเรียนได้

FL44.03 232885

12. ความรู้และทักษะก่อนหน้าที่จำเป็น (Pre-requisite Skill & Knowledge)
N/A

13. ทักษะและความรู้ที่ต้องการ (Required Skills and Knowledge)

(ก) ความต้องการด้านทักษะ

•    ทักษะการจำแนกประเภทขยะตามหลัก 3Rs (Reduce, Reuse, Recycle)

•    ทักษะการจัดการขยะอินทรีย์และขยะรีไซเคิลเบื้องต้นในครัวเรือน

•    ทักษะการใช้ภาชนะหรืออุปกรณ์แยกขยะอย่างเหมาะสม

•    ทักษะการสังเกตและปรับพฤติกรรมการใช้ทรัพยากรให้เกิดขยะน้อยที่สุด

(ข) ความต้องการด้านความรู้

•    ความรู้เกี่ยวกับประเภทของขยะ: ขยะอินทรีย์ ขยะรีไซเคิล ขยะอันตราย และขยะทั่วไป

•    ความรู้เรื่องผลกระทบของการจัดการขยะที่ไม่เหมาะสมต่อสิ่งแวดล้อมและสุขภาพ

•    ความรู้เรื่องหลัก 3Rs และแนวทางปฏิบัติที่เกี่ยวข้องในชีวิตประจำวัน

•    ความรู้พื้นฐานเกี่ยวกับนโยบายหรือกฎหมายท้องถิ่นที่เกี่ยวกับการแยกขยะในครัวเรือน


14. หลักฐานที่ต้องการ (Evidence Guide)

   (ก)    หลักฐานการปฏิบัติงาน (Performance Evidence)

หนังสือรับรองประสบการณ์การทำงาน (ถ้ามี) 

   (ข)    หลักฐานความรู้ (Knowledge Evidence)

3.    เอกสารรับรองการผ่านการสอบข้อเขียน

4.    หลักฐานจากใบรับรอง ใบผ่านการอบรม

   (ค)    คำแนะนำในการประเมิน

•    ใช้การสอบข้อเขียนตามแบบทดสอบที่กำหนด 

•    ใช้การสอบสัมภาษณ์เชิงเทคนิค 

•    ใช้การสอบสาธิตการปฏิบัติงาน 


15. ขอบเขต (Range Statement)

   1.    พิจารณาตามหลักฐานการปฏิบัติงาน

- สังเกตพฤติกรรมในการแยกประเภทขยะตามหลัก 3Rs

- ประเมินความถูกต้องในการจัดเก็บและกำจัดขยะอย่างเหมาะสม

- ตรวจสอบการนำเสนอผลการปฏิบัติงาน หรือกิจกรรมที่แสดงถึงความตระหนักด้านสิ่งแวดล้อม

   2.    พิจารณาตามหลักฐานความรู้ 

- สอบสัมภาษณ์หรือข้อสอบปรนัยเกี่ยวกับประเภทของขยะและแนวทางการจัดการที่เหมาะสม

- การอภิปรายกลุ่ม หรือแบบฝึกวิเคราะห์สถานการณ์สมมติ

   (ก)    ขอบเขต (Range Statement)

- ครอบคลุมขยะในระดับครัวเรือน ได้แก่ ขยะอินทรีย์ ขยะรีไซเคิล ขยะทั่วไป และขยะอันตราย

- พฤติกรรมและวิธีการจัดการขยะที่สอดคล้องกับบริบทในครัวเรือนของแต่ละพื้นที่

- การนำแนวคิด 3Rs ไปใช้จริงในชีวิตประจำวัน

   (ข)    คำแนะนำ 

- ผู้ประเมินควรสร้างบรรยากาศที่เป็นมิตรเพื่อส่งเสริมให้ผู้เข้ารับการประเมินแสดงออกอย่างเป็นธรรมชาติ

- การประเมินควรเน้นทั้งด้านความรู้และพฤติกรรมอย่างสมดุล

- สามารถใช้กิจกรรมกลุ่มหรือโครงการย่อยในชุมชนประกอบการประเมิน

   (ค)    คำอธิบายรายละเอียด:

การประเมินในหน่วยสมรรถนะนี้มุ่งเน้นความสามารถในการแสดงออกถึงความเข้าใจและปฏิบัติได้จริงเกี่ยวกับการจัดการขยะภายในครัวเรือนอย่างเหมาะสม ผู้รับการประเมินควรแสดงให้เห็นถึงความรู้ที่ถูกต้อง ทัศนคติที่ดี และความสามารถในการลงมือปฏิบัติเพื่อให้เกิดผลที่เป็นรูปธรรมในระดับครัวเรือนและชุมชน โดยอาจใช้การจำลองสถานการณ์ การอภิปราย การสาธิต หรือโครงการขนาดเล็กประกอบการประเมิน


16. หน่วยสมรรถนะร่วม (ถ้ามี)
N/A

17. อุตสาหกรรมร่วม/กลุ่มอาชีพร่วม (ถ้ามี)
N/A

18. รายละเอียดกระบวนการและวิธีการประเมิน (Assessment Description and Procedure)

1)    ข้อสอบปรนัย (สี่ตัวเลือก)

ดูรายละเอียดจากคู่มือประเมิน



ยินดีต้อนรับ