หน่วยสมรรถนะ

หน่วยสมรรถนะ

ตรวจสอบคุณภาพผิวชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยเทคนิคการวิเคราะห์และกล้องจุลทรรศน์ได้ตามข้อกำหนด/ใบสั่งงาน/มาตรฐาน

สาขาวิชาชีพอุตสาหกรรมผลิตเครื่องจักรกลและโลหะการ


รายละเอียดหน่วยสมรรถนะ


1. รหัสหน่วยสมรรถนะ MAH-QCRI-056A

2. ชื่อหน่วยสมรรถนะ ตรวจสอบคุณภาพผิวชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยเทคนิคการวิเคราะห์และกล้องจุลทรรศน์ได้ตามข้อกำหนด/ใบสั่งงาน/มาตรฐาน

3. ทบทวนครั้งที่ 1 / 2568

4. สร้างใหม่ ปรับปรุง

5. สำหรับชื่ออาชีพและรหัสอาชีพ (Occupational Classification)
N/A
1 8122 ผู้ควบคุมเครื่องจักรตกแต่ง ชุบ และเคลือบผิวโลหะ

6. คำอธิบายหน่วยสมรรถนะ (Description of Unit of Competency)

สามารถตรวจสอบลักษณะของผิวชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยเครื่องมือกล้องจุลทรรศน์แบบแสง (Optical Digital Micro-Scope) และตรวจสอบชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยเครื่องวิเคราะห์ธาตุแบบเอ็กซเรย์ฟลูออเรสเซนต์แบบกระจายพลังงาน (X-ray fluorescence, XRF) พร้อมทั้งตรวจสอบชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยกล้องจุลทรรศน์อิเล็กตรอนแบบส่องกราด (Scanning Electron Microscope, SEM) ได้อย่างถูกต้อง

7. สำหรับระดับคุณวุฒิ
1 2 3 4 5 6 7 8

8. กลุ่มอาชีพ (Sector)

อุตสาหกรรมผลิตเครื่องจักรกลและโลหะการ

9. ชื่ออาชีพและรหัสอาชีพอื่นที่หน่วยสมรรถนะนี้สามารถใช้ได้ (ถ้ามี)

อาชีพนักตรวจสอบในกระบวนการชุบโลหะด้วยไฟฟ้า ระดับ 5

10. ข้อกำหนดหรือกฎระเบียบที่เกี่ยวข้อง (Licensing or Regulation Related) (ถ้ามี)

N/A

11. สมรรถนะย่อยและเกณฑ์การปฏิบัติงาน (Elements and Performance Criteria)
หน่วยสมรรถนะย่อย (EOC) เกณฑ์ในการปฏิบัติงาน (Performance Criteria) รหัส PC
(ตามเล่มมาตรฐาน)		 รหัส PC
(จากระบบ)
E2041

ตรวจสอบลักษณะของผิวชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยเครื่องมือกล้องจุลทรรศน์แบบแสง (Optical Digital Micro-Scope) ได้อย่างถูกต้อง

1. เตรียมอุปกรณ์และชิ้นงาน สำหรับการตรวจสอบลักษณะของผิวชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยเครื่องมือกล้องจุลทรรศน์แบบแสง (Optical Digital Micro-Scope) ได้อย่างถูกต้อง

 E2041.01 232483
E2041

ตรวจสอบลักษณะของผิวชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยเครื่องมือกล้องจุลทรรศน์แบบแสง (Optical Digital Micro-Scope) ได้อย่างถูกต้อง

2. ตรวจสอบลักษณะของผิวชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยเครื่องมือกล้องจุลทรรศน์แบบแสง (Optical Digital Micro-Scope) ได้อย่างถูกต้อง

 E2041.02 232484
E2041

ตรวจสอบลักษณะของผิวชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยเครื่องมือกล้องจุลทรรศน์แบบแสง (Optical Digital Micro-Scope) ได้อย่างถูกต้อง

3. บันทึกผลการตรวจสอบลักษณะของผิวชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยเครื่องมือกล้องจุลทรรศน์แบบแสง (Optical Digital Micro-Scope) ได้อย่างถูกต้อง

 E2041.03 232485
E2042

ตรวจสอบชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยเครื่องวิเคราะห์ธาตุแบบเอ็กซเรย์ฟลูออเรสเซนต์แบบกระจายพลังงาน (X-ray fluorescence, XRF) ได้อย่างถูกต้อง

1. เตรียมอุปกรณ์และชิ้นงาน สำหรับการตรวจสอบชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยเครื่องวิเคราะห์ธาตุแบบเอ็กซเรย์ฟลูออเรสเซนต์แบบกระจายพลังงาน (X-ray fluorescence, XRF) ได้อย่างถูกต้อง

 E2042.01 232486
E2042

ตรวจสอบชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยเครื่องวิเคราะห์ธาตุแบบเอ็กซเรย์ฟลูออเรสเซนต์แบบกระจายพลังงาน (X-ray fluorescence, XRF) ได้อย่างถูกต้อง

2. ตรวจสอบชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยเครื่องวิเคราะห์ธาตุแบบเอ็กซเรย์ฟลูออเรสเซนต์แบบกระจายพลังงาน (X-ray fluorescence, XRF) ได้อย่างถูกต้อง

 E2042.02 232487
E2042

ตรวจสอบชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยเครื่องวิเคราะห์ธาตุแบบเอ็กซเรย์ฟลูออเรสเซนต์แบบกระจายพลังงาน (X-ray fluorescence, XRF) ได้อย่างถูกต้อง

3. บันทึกผลการตรวจสอบชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยเครื่องวิเคราะห์ธาตุแบบเอ็กซเรย์ฟลูออเรสเซนต์แบบกระจายพลังงาน (X-ray fluorescence, XRF) ได้อย่างถูกต้อง

 E2042.03 232488
E2043

ตรวจสอบชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยกล้องจุลทรรศน์อิเล็กตรอนแบบส่องกราด (Scanning Electron Microscope, SEM) ได้อย่างถูกต้อง

1. เตรียมอุปกรณ์และชิ้นงาน สำหรับการตรวจสอบชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยกล้องจุลทรรศน์อิเล็กตรอนแบบส่องกราด (Scanning Electron Microscope, SEM) ได้อย่างถูกต้อง

 E2043.01 232489
E2043

ตรวจสอบชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยกล้องจุลทรรศน์อิเล็กตรอนแบบส่องกราด (Scanning Electron Microscope, SEM) ได้อย่างถูกต้อง

2. ตรวจสอบชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยกล้องจุลทรรศน์อิเล็กตรอนแบบส่องกราด (Scanning Electron Microscope, SEM) ได้อย่างถูกต้อง

 E2043.02 232490
E2043

ตรวจสอบชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยกล้องจุลทรรศน์อิเล็กตรอนแบบส่องกราด (Scanning Electron Microscope, SEM) ได้อย่างถูกต้อง

3. บันทึกผลการตรวจสอบชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยกล้องจุลทรรศน์อิเล็กตรอนแบบส่องกราด (Scanning Electron Microscope, SEM) ได้อย่างถูกต้อง

 E2043.03 232491

12. ความรู้และทักษะก่อนหน้าที่จำเป็น (Pre-requisite Skill & Knowledge)

N/A

13. ทักษะและความรู้ที่ต้องการ (Required Skills and Knowledge)

(ก) ความต้องการด้านทักษะ

1. ทักษะการเตรียมอุปกรณ์และชิ้นงาน สำหรับการตรวจสอบลักษณะของผิวชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยเครื่องมือกล้องจุลทรรศน์แบบแสง (Optical Digital Micro-Scope)

2. ทักษะการเตรียมอุปกรณ์และชิ้นงาน สำหรับการตรวจสอบชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยเครื่องวิเคราะห์ธาตุแบบเอ็กซเรย์ฟลูออเรสเซนต์แบบกระจายพลังงาน (X-ray fluorescence, XRF)

3. ทักษะการเตรียมอุปกรณ์และชิ้นงาน สำหรับการตรวจสอบชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยกล้องจุลทรรศน์อิเล็กตรอนแบบส่องกราด (Scanning Electron Microscope, SEM)

(ข) ความต้องการด้านความรู้

1. ความรู้เกี่ยวกับการเตรียมอุปกรณ์และชิ้นงาน สำหรับการตรวจสอบลักษณะของผิวชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยเครื่องมือกล้องจุลทรรศน์แบบแสง (Optical Digital Micro-Scope) 

2. ความรู้เกี่ยวกับการตรวจสอบลักษณะของผิวชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยเครื่องมือกล้องจุลทรรศน์แบบแสง (Optical Digital Micro-Scope) 

3. ความรู้เกี่ยวกับบันทึกผลการตรวจสอบลักษณะของผิวชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยเครื่องมือกล้องจุลทรรศน์แบบแสง (Optical Digital Micro-Scope) 

4. ความรู้เกี่ยวกับการเตรียมอุปกรณ์และชิ้นงาน สำหรับการตรวจสอบชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยเครื่องวิเคราะห์ธาตุแบบเอ็กซเรย์ฟลูออเรสเซนต์แบบกระจายพลังงาน (X-ray fluorescence, XRF) 

5. ความรู้เกี่ยวกับการตรวจสอบชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยเครื่องวิเคราะห์ธาตุแบบเอ็กซเรย์ฟลูออเรสเซนต์แบบกระจายพลังงาน (X-ray fluorescence, XRF) 

6. ความรู้เกี่ยวกับวิธีการบันทึกผลการตรวจสอบชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยเครื่องวิเคราะห์ธาตุแบบเอ็กซเรย์ฟลูออเรสเซนต์แบบกระจายพลังงาน (X-ray fluorescence, XRF) 

7. ความรู้เกี่ยวกับการเตรียมอุปกรณ์และชิ้นงาน สำหรับการตรวจสอบชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยกล้องจุลทรรศน์อิเล็กตรอนแบบส่องกราด (Scanning Electron Microscope, SEM

8. ความรู้เกี่ยวกับการตรวจสอบชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยกล้องจุลทรรศน์อิเล็กตรอนแบบส่องกราด (Scanning Electron Microscope, SEM) 

9. ความรู้เกี่ยวกับวิธีการบันทึกผลการตรวจสอบชิ้นงานหลังการชุบโลหะด้วยไฟฟ้าด้วยกล้องจุลทรรศน์อิเล็กตรอนแบบส่องกราด (Scanning Electron Microscope, SEM)

14. หลักฐานที่ต้องการ (Evidence Guide)

(ก) หลักฐานการปฏิบัติงาน ( Performance Evidence )

1. เอกสารรับรองการฝึกอบรม

2. แฟ้มสะสมผลงาน (Portfolio) 

3. เอกสารรับรองการปฏิบัติงานจากสถานประกอบการ 

4. เอกสารรับรองผลงานจากผู้ประกอบการ 

5. เอกสารรับรองอื่นๆ ที่ออกจากหน่วยงานที่เชื่อถือได้ 



(ข) หลักฐานความรู้ (Knowledge Evidence)

1. เอกสารรับรองการฝึกอบรม

2. แฟ้มสะสมผลงาน (Portfolio) 

3. เอกสารรับรองการปฏิบัติงานจากสถานประกอบการ 

4. เอกสารรับรองผลงานจากผู้ประกอบการ 

5. เอกสารรับรองอื่นๆ ที่ออกจากหน่วยงานที่เชื่อถือได้ 



(ค) คำแนะนำในการประเมิน

หลักฐานที่ต้องการเพื่อแสดงถึงสมรรถนะในส่วนนี้ ต้องมีความสำคัญ ตรงตามสมรรถนะย่อยและเกณฑ์การปฏิบัติงาน โดยต้องแสดงถึง

1. ความรู้และทักษะที่เกี่ยวข้อง

2. วิธีการปฏิบัติงานในสถานที่ทำงานและกฎระเบียบที่เกี่ยวข้อง

3. ขอบเขตด้านอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง



(ง) วิธีการประเมิน    

พิจารณาจากร่องรอยหลักฐานที่เกี่ยวข้อง ทั้งหลักฐานด้านปฏิบัติงาน และหลักฐานด้านความรู้

15. ขอบเขต (Range Statement)

(ก) คำแนะนำ 

N/A



(ข) คำอธิบายรายละเอียด

1. กล้องจุลทรรศน์แบบแสง (Optical Digital Microscope)

การใช้งานในงานชุบโลหะด้วยไฟฟ้า:

1.1 ตรวจสอบลักษณะผิวหลังการชุบ เช่น ความเรียบ ความสม่ำเสมอ สีผิว ความเงา

1.2 ตรวจหารอยตำหนิ เช่น รอยแตกร้าว ฟองอากาศ รอยขีดข่วน หรือคราบที่เกิดจากกระบวนการ

1.3 วัดความลึกของรอยหรือความสูงของการเคลือบในบางรุ่นที่มีระบบวัดแบบ 3 มิติ

2. เครื่องวิเคราะห์ธาตุแบบเอ็กซเรย์ฟลูออเรสเซนต์ (X-ray Fluorescence, XRF)

การใช้งานในงานชุบโลหะด้วยไฟฟ้า:

2.1 ตรวจสอบชนิดของโลหะหรือองค์ประกอบธาตุของชั้นเคลือบ เช่น Ni, Zn, Cr

2.2 ตรวจวัดความหนาของชั้นเคลือบ (ในรุ่นที่รองรับ)

2.3 ประเมินคุณภาพหรือความสม่ำเสมอของสารเคลือบในแต่ละตำแหน่งของชิ้นงาน

3. กล้องจุลทรรศน์อิเล็กตรอนแบบส่องกราด (Scanning Electron Microscope, SEM)

การใช้งานในงานชุบโลหะด้วยไฟฟ้า:

3.1 วิเคราะห์ลักษณะผิวในระดับจุลภาค เช่น โครงสร้างผิว ความหยาบ ความพรุน

3.2 ตรวจหาความบกพร่อง เช่น รอยแตกร้าวที่ตาเปล่ามองไม่เห็น

3.3 ใช้ร่วมกับ EDS (Energy Dispersive X-ray Spectroscopy) เพื่อวิเคราะห์องค์ประกอบ

16. หน่วยสมรรถนะร่วม (ถ้ามี)

N/A

17. อุตสาหกรรมร่วม/กลุ่มอาชีพร่วม (ถ้ามี)

N/A

18. รายละเอียดกระบวนการและวิธีการประเมิน (Assessment Description and Procedure)

เครื่องมือประเมิน 

1. การสอบข้อเขียน

2. การสอบสัมภาษณ์

ดูรายละเอียดจากคู่มือประเมิน

กลับ

ยินดีต้อนรับ