หน่วยสมรรถนะ

หน่วยสมรรถนะ

จัดอาหารเพื่อสุขภาพตามกลุ่มผู้บริโภค

สาขาวิชาชีพบริการสุขภาพ


รายละเอียดหน่วยสมรรถนะ


1. รหัสหน่วยสมรรถนะ HLT-CNLY-843A

2. ชื่อหน่วยสมรรถนะ จัดอาหารเพื่อสุขภาพตามกลุ่มผู้บริโภค

3. ทบทวนครั้งที่ 1 / 2568

4. สร้างใหม่ ปรับปรุง

5. สำหรับชื่ออาชีพและรหัสอาชีพ (Occupational Classification)

ผู้ประกอบอาหารเพื่อสุขภาพ (Healthy Food Producer)

ISCO 3434 หัวหน้าพ่อครัว/ แม่ครัว

 

6. คำอธิบายหน่วยสมรรถนะ (Description of Unit of Competency)

เป็นผู้มีความรู้และทักษะในการจัดอาหารพร้อมบริโภคเพื่อสุขภาพ ได้แก่ การประเมินความต้องการด้านคุณค่าทางโภชนาการของกลุ่มเป้าหมาย การคัดเลือกรายการอาหารเพื่อสุขภาพ

การระบุสัดส่วนอาหาร กำหนดปริมาณอาหารและจัดองค์ประกอบอาหารให้เหมาะสมกับวัยและภาวะสุขภาพ ถูกต้องตามหลักโภชนาการและเหมาะสมกับกลุ่มเป้าหมาย

7. สำหรับระดับคุณวุฒิ
1 2 3 4 5 6 7 8

8. กลุ่มอาชีพ (Sector)

ผู้ประกอบอาหารเพื่อสุขภาพ (Healthy Food Producer)

9. ชื่ออาชีพและรหัสอาชีพอื่นที่หน่วยสมรรถนะนี้สามารถใช้ได้ (ถ้ามี)
N/A

10. ข้อกำหนดหรือกฎระเบียบที่เกี่ยวข้อง (Licensing or Regulation Related) (ถ้ามี)
N/A

11. สมรรถนะย่อยและเกณฑ์การปฏิบัติงาน (Elements and Performance Criteria)
หน่วยสมรรถนะย่อย (EOC) เกณฑ์ในการปฏิบัติงาน (Performance Criteria) รหัส PC
(ตามเล่มมาตรฐาน)		 รหัส PC
(จากระบบ)
0330101

วางแผนรายการอาหารให้เหมาะสมกับกลุ่มผู้บริโภค

1. ประเมินความเหมาะสมทางโภชนาการของกลุ่มผู้บริโภค 

 0330101.01 232211
0330101

วางแผนรายการอาหารให้เหมาะสมกับกลุ่มผู้บริโภค

2. คัดเลือกรายการอาหารเพื่อสุขภาพให้เหมาะสมกับกลุ่มผู้บริโภค

 0330101.02 232212
0330102

จัดสัดส่วนอาหารเพื่อสุขภาพที่สมดุล (healthy balanced diet) ให้เหมาะสมกับกลุ่มผู้บริโภค

1. ระบุสัดส่วนอาหารได้เหมาะสมกับวัยและภาวะสุขภาพ ถูกต้องตามหลักโภชนาการ

 0330102.01 232213
0330102

จัดสัดส่วนอาหารเพื่อสุขภาพที่สมดุล (healthy balanced diet) ให้เหมาะสมกับกลุ่มผู้บริโภค

2. กำหนดปริมาณอาหารและจัดองค์ประกอบอาหารให้เหมาะสมกับวัยและภาวะสุขภาพ ถูกต้องตามหลักโภชนาการ

 0330102.02 232214

12. ความรู้และทักษะก่อนหน้าที่จำเป็น (Pre-requisite Skill & Knowledge)
N/A

13. ทักษะและความรู้ที่ต้องการ (Required Skills and Knowledge)

(ก) ความต้องการด้านทักษะ

1) ทักษะในการค้นคว้า รวบรวมและสรุปข้อมูลเกี่ยวกับอาหารเพื่อสุขภาพ

2) ทักษะการประเมินความต้องการทางโภชนาการของกลุ่มเป้าหมาย

3) ทักษะการคัดเลือกรายการอาหารเพื่อสุขภาพให้เหมาะสมกับวัย

4) ทักษะการระบุและจัดสัดส่วนอาหารที่เหมาะสมกับวัยและสภาวะร่างกาย

 

(ข) ความต้องการด้านความรู้

1) ความรู้เกี่ยวกับหลักโภชนาการพื้นฐาน เช่นอาหารเพื่อสุขภาพ

2) ความรู้เกี่ยวกับความต้องการสารอาหารตามวัยและภาวะสุขภาพ

3) ความรู้เกี่ยวกับการวางแผนมื้ออาหารอย่างสมดุลตามหลักการ “จานอาหารเพื่อสุขภาพ” และ “ธงโภชนาการ”

4) ความรู้เกี่ยวกับวิธีการปรุงอาหารเพื่อรักษาคุณค่าทางโภชนาการ

5) ความรู้ด้านการสื่อสารหรือให้คำแนะนำโภชนาการ

6) ความรู้เรื่องวัตถุดิบและคุณค่าทางโภชนาการของส่วนประกอบของตํารับอาหารเพื่อสุขภาพ

 

14. หลักฐานที่ต้องการ (Evidence Guide)

           หลักฐานที่ต้องการจะกำหนดข้อแนะนำเกี่ยวกับการประเมินและควรที่จะใช้ประกอบร่วมกันกับเกณฑ์การปฏิบัติงาน (Performance criteria) และความรู้ที่ต้องการ (Required skills and knowledge)

         (ก) หลักฐานการปฏิบัติงาน ( Performance Evidence )

1) เอกสารรับรองการปฏิบัติงานหรือประวัติการทำงาน

2) ผลการทดสอบความรู้ (อัตนัย)

         (ข) หลักฐานความรู้ (Knowledge Evidence)

1) ผลการทดสอบความรู้ (อัตนัย)

         (ค) คำแนะนำในการประเมิน

ผู้เข้ารับการประเมินต้องผ่านการประเมินที่ครอบคลุมในทุกขอบเขตความรู้และทักษะที่กำหนดในทุกสมรรถนะย่อย 

         (ง) วิธีการประเมิน    

1) ผู้เข้ารับการประเมินเพื่อรับรองคุณวุฒิวิชาชีพ ระดับ 4 จะต้องยื่นหลักฐาน การผ่านการประเมินสมรรถนะบุคคลตามมาตรฐานอาชีพ สาขาวิชาชีพบริการสุขภาพ สาขาโภชนาการ อาชีพผู้ปรุงประกอบอาหาร ระดับ 3 หรือ หลักฐานการปฏิบัติงานที่ครอบคลุมหน่วยสมรรถนะของอาชีพผู้ปรุงประกอบอาหาร ระดับ 3 ก่อนจึงจะสามารถเข้ารับการประเมิน

2) ผู้ประเมินดำเนินการประเมินความรู้และทักษะของผู้เข้ารับการประเมินโดยใช้แบบทดสอบข้อเขียน (อัตนัย) โดยพิจารณาจากร่องรอยหลักฐานที่เกี่ยวข้อง ทั้งหลักฐานด้านปฏิบัติงาน และหลักฐานด้านความรู้ 

15. ขอบเขต (Range Statement)

              จัดรายการอาหารและจัดสัดส่วนอาหารเพื่อสุขภาพตามหลักโภชนาการและเหมาะสมกับกลุ่มเป้าหมาย

          (ก) คําแนะนํา

               ผู้เข้ารับการประเมินต้องสามารถ

    1) ประเมินความต้องการด้านคุณค่าทางโภชนาการของกลุ่มเป้าหมายให้เหมาะสมกับวัย โดยอิงจากธงโภชนาการของแต่ละกลุ่มวัยและภาวะสุขภาพเพื่อวางแผนอาหารที่ตอบสนองต่อความต้องการเฉพาะของแต่ละกลุ่ม

    2) เลือกอาหารที่ให้สารอาหารครบถ้วน ครอบคลุมหมู่ที่จำเป็นในแต่ละมื้ออาหาร พิจารณารูปแบบอาหารที่สอดคล้องกับวัย เช่น  

         - เด็ก: อาหารเนื้อนุ่ม เคี้ยวง่าย ให้พลังงานและแคลเซียมสูง 

         - วัยรุ่น: อาหารที่เสริมธาตุเหล็กและพลังงานสูง

         - ผู้สูงอายุ: อาหารย่อยง่าย ไขมันต่ำ และโซเดียมต่ำ  หลีกเลี่ยงอาหารแปรรูป หวานจัด มันจัด หรือเค็มจัด โดยเฉพาะในกลุ่มเสี่ยงโรคเรื้อรัง

    3) ระบุสัดส่วนอาหารได้เหมาะสมกับวัยและสภาวะร่างกาย ถูกต้องตามหลักโภชนาการ แสดงความเข้าใจในการแบ่งสัดส่วนอาหาร เช่น จานอาหารสุขภาพ (1/2 ผัก 1/4 ข้าว 1/4 โปรตีน) 

    4) กำหนดปริมาณอาหารและจัดองค์ประกอบอาหารให้เหมาะสมกับวัยและสภาวะร่างกาย โดยมีความสมดุลของพลังงานและสารอาหาร 

          (ข) คําอธิบายรายละเอียด

    1) ภาวะสุขภาพ หมายถึง สภาวะโดยรวมของร่างกายและจิตใจของบุคคลในช่วงเวลาหนึ่ง ๆ ซึ่งสะท้อนถึงระดับความสมบูรณ์ แข็งแรง หรือความผิดปกติของสุขภาพ

    2) กลุ่มผู้บริโภค หมายถึง กลุ่มคนที่มีลักษณะหรือความต้องการบางอย่างร่วมกัน และเป็นกลุ่มเป้าหมายในการซื้อสินค้าและบริการ

    3) รายการอาหารเพื่อสุขภาพ หมายถึง ชุดของอาหารหรือเมนูที่จัดเตรียมขึ้นโดยคำนึงถึงคุณค่าทางโภชนาการที่เหมาะสมต่อร่างกาย เพื่อส่งเสริมสุขภาพ ป้องกันโรค และช่วยให้ร่างกายทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ

    4) Healthy Balanced Diet หรือ อาหารที่สมดุลและดีต่อสุขภาพ คือ การรับประทานอาหารอย่างหลากหลายครบ 5 หมู่ ในสัดส่วนที่เหมาะสม และได้รับสารอาหารที่ร่างกายต้องการในแต่ละวัน เพื่อให้ร่างกายแข็งแรง มีพลังงาน และลดความเสี่ยงของโรคเรื้อรัง เช่น เบาหวาน ความดัน หรือโรคหัวใจ

    5) หลักโภชนาการ หมายถึง แนวทางหรือข้อแนะนำเกี่ยวกับการบริโภคอาหารอย่างสมดุลและเหมาะสม เพื่อให้ร่างกายได้รับสารอาหารที่จำเป็นในปริมาณที่เพียงพอและเหมาะสมกับความต้องการของแต่ละบุคคล ส่งผลให้สุขภาพแข็งแรงและป้องกันโรคที่เกี่ยวข้องกับโภชนาการ

 

16. หน่วยสมรรถนะร่วม (ถ้ามี)
N/A

17. อุตสาหกรรมร่วม/กลุ่มอาชีพร่วม (ถ้ามี)
N/A

18. รายละเอียดกระบวนการและวิธีการประเมิน (Assessment Description and Procedure)

18.1 เครื่องมือประเมิน (วางแผนรายการอาหารให้เหมาะสมกับกลุ่มผู้บริโภค)

        1) แบบทดสอบข้อเขียน (ปรนัย)

18.2 เครื่องมือประเมิน (จัดสัดส่วนอาหารเพื่อสุขภาพที่สมดุล (healthy balanced diet) ให้เหมาะสมกับกลุ่มผู้บริโภค)

        1) แบบทดสอบข้อเขียน (อัตนัย)

 

 

กลับ

ยินดีต้อนรับ