หน่วยสมรรถนะ

หน่วยสมรรถนะ

จัดการสารเคมีและของเสียจากการผลิตด้วยวิธีทางเคมีหรือกายภาพ

สาขาวิชาชีพไฟฟ้าและอิเล็กทรอนิกส์


รายละเอียดหน่วยสมรรถนะ


1. รหัสหน่วยสมรรถนะ EET-MDSY-096B

2. ชื่อหน่วยสมรรถนะ จัดการสารเคมีและของเสียจากการผลิตด้วยวิธีทางเคมีหรือกายภาพ

3. ทบทวนครั้งที่ / 2568

4. สร้างใหม่ ปรับปรุง

5. สำหรับชื่ออาชีพและรหัสอาชีพ (Occupational Classification)
N/A
1 8212 ผู้ประกอบอุปกรณ์ไฟฟ้าและอิเล็กทรอนิกส์

6. คำอธิบายหน่วยสมรรถนะ (Description of Unit of Competency)

เป็นผู้ที่สามารถเตรียมการสำหรับการล้างสารเคมี โดยสามารถอธิบายประเภทและความปลอดภัยของสารเคมีที่ใช้ในการผลิต และอธิบายขั้นตอน วัสดุ และสารที่ใช้ในการล้างสารเคมีที่ใช้ในการผลิตจากข้อกำหนดของผลิตภัณฑ์ได้ รวมทั้ง สามารถล้างสารเคมีที่ใช้ในการผลิตได้ และจัดเก็บหรือบำบัดของเสียและสารเคมีจากการผลิตได้


7. สำหรับระดับคุณวุฒิ
1 2 3 4 5 6 7 8

8. กลุ่มอาชีพ (Sector)

กลุ่มอุตสาหกรรมไฟฟ้า อิเล็กทรอนิกส์ และโทรคมนาคม


9. ชื่ออาชีพและรหัสอาชีพอื่นที่หน่วยสมรรถนะนี้สามารถใช้ได้ (ถ้ามี)

N/A


10. ข้อกำหนดหรือกฎระเบียบที่เกี่ยวข้อง (Licensing or Regulation Related) (ถ้ามี)

N/A


11. สมรรถนะย่อยและเกณฑ์การปฏิบัติงาน (Elements and Performance Criteria)
หน่วยสมรรถนะย่อย (EOC) เกณฑ์ในการปฏิบัติงาน (Performance Criteria) รหัส PC
(ตามเล่มมาตรฐาน)
รหัส PC
(จากระบบ)
SE141

จัดเตรียมสำหรับการล้างสารเคมี

1) อธิบายขั้นตอนประเภทและความปลอดภัยของสารเคมีที่ใช้ในการผลิตจากข้อกำหนดของผลิตภัณฑ์ได้

SE141.01 229580
SE141

จัดเตรียมสำหรับการล้างสารเคมี

2) จัดเตรียมวัสดุและสารที่ใช้ในการล้างสารเคมีที่ใช้ในการผลิตจากข้อกำหนดของผลิตภัณฑ์ได้

SE141.02 229581
SE142

ล้างสารเคมีที่ใช้ในการผลิต

1) ล้างสารเคมีในการผลิตตามขั้นตอนที่เหมาะสมได้

SE142.01 229582
SE142

ล้างสารเคมีที่ใช้ในการผลิต

2) บำบัดสารเคมีในการผลิตก่อนการระบายได้

SE142.02 229583
SE143

จัดเก็บหรือบำบัดของเสียและสารเคมีจากการผลิต

1) ระบายของเสียและสารเคมีจากเครื่องจักรลงในอุปกรณ์ที่กำหนดได้

SE143.01 229584
SE143

จัดเก็บหรือบำบัดของเสียและสารเคมีจากการผลิต

2) ถ่ายโอนของเสียและสารเคมีจากการผลิตภายในอุปกรณ์ไปยังส่วนจัดเก็บหรือบำบัดของโรงงานได้

SE143.02 229585

12. ความรู้และทักษะก่อนหน้าที่จำเป็น (Pre-requisite Skill & Knowledge)

N/A


13. ทักษะและความรู้ที่ต้องการ (Required Skills and Knowledge)

(ก) ความต้องการด้านทักษะ

1. สามารถตีความจากคำแนะนำการทำงานของผู้บังคับบัญชาได้

2. สามารถตีความ กำหนด และอธิบายขั้นตอนการทำงาน

3. สามารถสื่อสารอย่างสร้างสรรค์ได้

(ข) ความต้องการด้านความรู้

1. ความรู้เกี่ยวกับการปฏิบัติงานตามแนวทางการปฏิบัติงาน เช่น SOP (Standard Operating Procedure) และ WI (Work Instructions) เป็นต้น

2. ความรู้เกี่ยวกับแผนงาน หรือแผนกระบวนการผลิต

3. ความรู้เกี่ยวกับสิ่งที่พึงกระทำ (Dos) และสิ่งที่ไม่ควรกระทำ (Don'ts) ของการทำงาน

4. ความรู้เกี่ยวกับความปลอดภัยในการใช้สารเคมี จัดการสารเคมี และของเสียจากการผลิต

5. ความรู้พื้นฐานเกี่ยวกับระบบคุณภาพ ต้นทุน และการส่งมอบ

6. ความรู้พื้นฐานหลัก 5ส และการทำกิจกรรม 5ส



 


14. หลักฐานที่ต้องการ (Evidence Guide)

(ก) หลักฐานการปฏิบัติงาน ( Performance Evidence )

มีหลักฐานการผ่านงานที่เกี่ยวข้องกับสายงานทดสอบผลิตภัณฑ์ไฟฟ้าและอิเล็กทรอนิกส์ และการประกอบผลิตภัณฑ์ไฟฟ้าและอิเล็กทรอนิกส์ ได้แก่ หนังสือรับรองการทำงาน หรือใบรับรองการปฏิบัติงานจากสถานประกอบการ หรือหน่วยงานต้นสังกัด



(ข) หลักฐานความรู้ (Knowledge Evidence)

ใบประกาศนียบัตร หรือบันทึกการผ่านการอบรม สัมมนาในหลักสูตรที่เกี่ยวข้อง เช่น ความปลอดภัยในการทำงาน และการใช้งานอุปกรณ์ความปลอดภัย เป็นต้น 



(ค) คำแนะนำในการประเมิน

หลักฐานที่ต้องการเพื่อแสดงถึงสมรรถนะในส่วนนี้ ต้องมีความสัมพันธ์กับข้อกำหนดของสมรรถนะย่อยและเกณฑ์การปฏิบัติงานในหน่วยสมรรถนะนี้ โดยต้องแสดงถึง

- ความรู้และทักษะที่เกี่ยวข้อง

- วิธีการการสัมภาษณ์เชิงเทคนิค

- มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง



(ง) วิธีการประเมิน    

พิจารณาจากร่องรอยหลักฐานที่เกี่ยวข้อง ทั้งหลักฐานด้านปฏิบัติงาน และหลักฐานด้านความรู้


15. ขอบเขต (Range Statement)

(ก) คำแนะนำ 

N/A



(ข) คำอธิบายรายละเอียด

1. ข้อมูลพื้นฐานที่ควรรู้จักเกี่ยวกับสารเคมีในหน่วยงานของเรา โดยมีประเภทของสารเคมีในหน่วยงาน ดังนี้

(1) สารระเบิดได้ (Explosive chemical)

(2) แก๊ส (Gas)

(3) ของเหลวไวไฟ (Flammable liquid)

(4) ของแข็งไวไฟ (Flammable solid)

(5) สารออกซิไดซ์และเพอร์ออกไซด์ (Oxidizing chemical)

(6) สารพิษและสารติดเชื้อ (Toxic and infectious substance)

(7) สารกัมมันตรังสี (Radioactive chemical) 

(8) สารกัดกร่อน (Corrosive chemical) 

(9) สารที่เป็นอันตรายต่อสิ่งแวดล้อม (Environmentally dangerous chemical)



2. ศึกษาข้อมูลของสารเคมีจากเอกสารข้อมูลความปลอดภัย (Safety Data Sheet : SDS) หรือเรียกว่า Material Safety Data Sheet (MSDS) หมายถึง เอกสารข้อมูลความปลอดภัยสารเคมี ซึ่งเป็นเอกสารที่แสดงข้อมูลของสารเคมี หรือเคมีภัณฑ์เกี่ยวกับ ลักษณะความเป็นอันตรายพิษ วิธีใช้ การเก็บรักษา การขนส่ง การกำจัดและการจัดการอื่น ๆ เพื่อให้การดำเนินการเกี่ยวกับสารเคมีเป็นไปอย่างถูกต้องและปลอดภัย



3. หลักการใช้สารเคมีอย่างปลอดภัย มีรายละเอียด ดังนี้

(1) ปฏิบัติงานตามวิธีปฏิบัติงานที่ปลอดภัย และข้อกำหนดที่เกี่ยวข้องกับความปลอดภัย

(2) สวมใส่อุปกรณ์ป้องกันส่วนบุคคลที่เหมาะสมกับงานที่ทำ

(3) ห้ามใส่คอนแทคเลนส์ (Contact lens) เมื่อต้องทำงานกับสารเคมี หากจำเป็นให้ใส่แว่นตาป้องกันอุบัติเหตุสารเคมีกระเด็นเข้าตา

(4) ห้ามเก็บ หรือรับประทานอาหาร และสูบบุหรี่ในพื้นที่ปฏิบัติงานปฏิบัติงาน



4. ขั้นตอนการปฏิบัติกรณีเกิดเหตุฉุกเฉินเกี่ยวกับสารเคมี มาตรการควบคุมภาวะฉุกเฉินกรณีสารเคมี หรือรังสี รั่วไหล มีรายละเอียด ดังนี้

(1) เคลื่อนย้ายคนออกจากพื้นที่ทันที หากสามารถปฏิบัติได้

(2) จำกัดการแพร่กระจายตัวของสารอันตราย เช่น ปิดประตู หน้าต่าง เป็นต้น

(3) แจ้งเหตุไปยัง แผนกความปลอดภัย ขอความช่วยเหลือ แผนกความปลอดภัย ประกาศ “แผนรุนแรงฉุกเฉิน” ให้ข้อมูลเบื้องต้น เกี่ยวกับรายละเอียดของสารอันตราย

(4) รายงานผู้บังคับบัญชาตามลำดับชั้น แผนกความปลอดภัยไปจุดเกิดเหตุ

(5) กันพื้นที่ห้ามมิให้บุคคลเข้าไปในบริเวณที่มีสารอันตรายรั่วไหล

(6) แผนกความปลอดภัยประกาศแผนฉุกเฉินตามคำสั่ง เมื่อ แผนกความปลอดภัยประเมินสถานการณ์แล้วมีแนวโน้มความรุนแรงและ อันตรายสูง



5. การควบคุมสารเคมีอันตราย หรือขยะอันตราย มีรายละเอียด ดังนี้

(1) การควบคุมการผลิตให้มีความปลอดภัย จากการกระบวนการการผลิต หรือการใช้สารเคมีในลักษณะที่มีความปลอดภัยสูงสุด เช่น การใช้อุปกรณ์ป้องกัน และการเลือกใช้วัสดุในการกักเก็บที่มีความปลอดภัยกับการใช้งาน

(2) การจัดเก็บสารเคมี การจัดเก็บสารเคมีให้อยู่ในสถานที่ที่มีความเหมาะสม ไม่ควรเก็บรวมกับสารเคมีที่อาจก่อให้เกิดปฏิกิริยาไว้ในสถานที่เดียวกัน

(3) การให้ข้อมูลและการสื่อสารที่ชัดเจน การให้ข้อมูลที่ถูกต้อง และชัดเจนเกี่ยวกับสารเคมีแก่ผู้ที่เกี่ยวข้อง เช่น คำแนะนำการใช้ ป้ายเตือน และข้อมูลความเสี่ยง

(4) การฝึกอบรมผู้ที่เกี่ยวข้อง ให้มีวิธีการใช้สารเคมีอย่างปลอดภัย, การจัดการสารเคมี และวิธีการปฏิบัติในกรณีฉุกเฉิน



6. ขั้นตอนการจัดการสารเคมีอันตราย หรือขยะอันตราย มีรายละเอียด ดังนี้ 

(1) สถานที่จัดเก็บสารเคมีอันตรายจะต้องมีป้ายแสดงให้เห็นได้อย่างเด่นชัด

(2) แยกสารเคมีอันตรายไปเก็บในสถานที่ที่มีความเหมาะสม โดยไม่ไปทำปฏิกิริยากับสารเคมีประเภทอื่น ๆ

(3) ภาชนะบรรจุจะต้องมีฉลากที่บ่งบอกถึง สารเคมีอันตราย โดยจำเป็นต้องมีสภาพที่เรียบร้อย

(4) นำสารเคมีอันตรายไปกำจัด

(5) ติดตามการกำจัด ตรงตามหลักวิชาการและเสร็จสิ้นกระบวนการกำจัดอย่างถูกวิธี


16. หน่วยสมรรถนะร่วม (ถ้ามี)

N/A


17. อุตสาหกรรมร่วม/กลุ่มอาชีพร่วม (ถ้ามี)

N/A


18. รายละเอียดกระบวนการและวิธีการประเมิน (Assessment Description and Procedure)

18.1 การสอบข้อเขียน ได้แก่ แบบทดสอบปรนัย 4 ตัวเลือก

18.2 การสัมภาษณ์เชิงเทคนิค

ดูรายละเอียดจากคู่มือประเมิน



ยินดีต้อนรับ