ช่างรักแบบศิลปะไทย TSCO 2452.64 ช่างปิดทอง,  ISCO 7319 : ช่างงานหัตถกรรม (กรรมวิธีแบบดั้งเดิม)

หน่วยสมรรถนะนี้ประกอบไปด้วย การใช้อุปกรณ์ในการเตรียมรักสมุก ตามขั้นการผสม การป้องกันพิษจากยาง

ช่างรักแบบศิลปะไทย

1. ความรู้เรื่องวัสดุ อุปกรณ์การทำพื้นผิวโลหะ  พื้นผิวไม้ พื้นผิวปูน ประเภทต่าง ๆ 

2. ทักษะการทำความสะอาดพื้นผิวโลหะ  พื้นผิวไม้ พื้นผิวปูน ประเภทต่าง ๆ 

3. ความเข้าใจการปรับพื้นผิวโลหะ  พื้นผิวไม้ พื้นผิวปูน ในเรียบร้อย

 

(ก) ความต้องการด้านทักษะ

1. ทักษะเลือกใช้วัสดุ อุปกรณ์ที่ใช้กับพื้นผิวโลหะ พื้นผิวไม้ พื้นผิวปูน

2. ทักษะการทำพื้นผิวโลหะ พื้นผิวไม้ พื้นผิวปูน

3. ทักษะการปรับพื้นผิวโลหะ  พื้นผิวไม้ พื้นผิวปูน ในเรียบร้อย

 

(ข) ความต้องการด้านความรู้

1. สามารถในการใช้วัสดุ อุปกรณ์ในการทำพื้นผิวประเภทต่าง ๆ 

2. สามารถทำความสะอาดพื้นผิวโลหะ พื้นผิวไม้ พื้นผิวปูน

3. ความรู้การแก้ไขพื้นผิวโลหะ พื้นผิวไม้ พื้นผิวปูน ให้เรียบร้อย

 

    (ก) หลักฐานการปฏิบัติงาน (Performance Evidence)

แฟ้มสะสมผลงาน (Portfolio) และเอกสารที่เกี่ยวข้องภาพถ่ายหรือสื่อบันทึกผลงาน

    (ข) หลักฐานความรู้ (Knowledge Evidence)

1. ระบุหรืออธิบายรูปลักษณะการทำพื้นประเภทต่าง ๆ 

2. ระบุหรืออธิบายการทำพื้นผิวประเภทต่าง ๆ ได้

3. การนำเสนอผลงาน 

    (ค) คำแนะนำในการประเมิน

หลักฐานที่ต้องการเพื่อแสดงถึงสมรรถนะในส่วนนี้ ต้องมีความสำคัญและตอบสนองตามข้อกำหนดของสมรรถนะย่อยและเกณฑ์การปฏิบัติงาน โดยต้องแสดงถึง

1. ความรู้และทักษะที่เกี่ยวข้องกับการทำพื้นผิว วัสดุประเภทต่าง ๆ 

2. ความสมบูรณ์ของผลงานที่นำเสนอ

    (ง) วิธีการประเมิน

1. การประเมินผลความรู้โดยประเมินจากแบบทดสอบความรู้

2. การประเมินผลการปฏิบัติโดยใช้การประเมินจากผลงานที่นำเสนอ

    (ก) คำแนะนำ 

ผู้เข้ารับการประเมินต้องมีความรู้และทักษะในการจัดเตรียมวัสดุและอุปกรณ์ดังต่อไปนี้

1. ความสามารถในการใช้วัสดุ อุปกรณ์ในการทำพื้นผิว วัสดุประเภทต่าง ๆ  

2. ความสามารถในการทำความสะอาดพื้นผิวโลหะ พื้นผิวไม้ พื้นผิวปูน

3. ความรู้เรื่องการแก้ไขพื้นผิวโลหะ พื้นผิวไม้ พื้นผิวปูน ให้เรียบร้อย

    (ข) คำอธิบายรายละเอียด

การทำความสะอาดพื้นผิววัสดุประเภทต่าง ๆ มีความสำคัญ เพื่อไม่มีคราบไขมัน สิ่งสกปรกเกาะติดผิวชิ้นงาน เพราะจะเกิดปัญหาต่อไปในการลงรักสมุก ถ้ามีร่องรอยการเสียหายหรือชำรุด ให้ทำการซ่อมแซม ก่อนนำไปทำงานขั้นต่อไป เมื่อทำความสะอาดเสร็จเรียบร้อย 

    อุปกรณ์ที่ใช้ในการทำความสะอาดชิ้นงานประเภทต่าง ๆ 

1.    แปรง ชนิดต่าง ๆ   

2.    น้ำมันทินเนอร์   

3.    น้ำมันสน

4.    น้ำมันซักแห้ง

5.    เบกกิ้งโซดา (ใช้กับงานโลหะและไม้)    

6.    กรดซิตริก (ใช้กับงานโลหะและไม้)    

7.    น้ำยาลอกสี (ใช้ในกรณีที่โลหะมีสีติดมาก)

8.    น้ำส้มสายชู มะนาวและเกลือ มะขามเปียก (ใช้กับงานโลหะ)   

9.    ผ้าสะอาด     

10.    ผงซักฟอก  

    อุปกรณ์ที่ใช้ในการปรับแต่งพื้นผิวชิ้นงานประเภทต่าง ๆ 

1.    น้ำยาทาปูนเก่า

2.    น้ำยาทาไม้

3.    น้ำยากันสนิม (ใช้กับพื้นผิวโลหะ)

4.    สีโป๊วแห้งเร็ว  ใช้ปรับพื้นผิวโลหะ พื้นผิวปูนพื้นผิวไม้ ให้เรียบ

5.    น้ำมันทินเนอร์

6.    น้ำมันสน 

7.    น้ำยาทาไม้ ประเภทสีทาไม้มะเกลือ 

8.    น้ำมันชแล็คทาไม้

9.    แปรงทาสี ขนาดต่าง ๆ 

10.    กระดาษทรายขัดไม้ 

11.    กระดาษทรายขัดโลหะ

    ขั้นตอนการทำความสะอาด

1. การทำความสะอาดพพื้นผิวชิ้นงานทุกประเภท ด้องทำการล้างน้ำให้พื้นผิวสะอาด

2. ถ้าเป็นพื้นผิวที่มีอายุเก่า ให้ทำการทาน้ำยา ตามชนิดของชิ้นงาน เช่น

    พื้นผิวปูนเก่า ใช้น้ำยาทาปูนเก่าทาประมาณ 2–3 ครั้ง ให้พื้นผิวปูนเก่าแข็งแรงขึ้นตามคุณสมบัติของน้ำยาที่นำมาใช้

    พื้นผิวไม้เก่า  ใช้น้ำมันทาไม้มะเกลือ (ผสมแอลกอฮอล์) ทาประมาณ 3-4 ครั้งให้น้ำมันทาไม้เข้าไปในเนื้อไม้ ทำให้เนื้อไม้แข็งแรงขึ้น 

    โลหะ สามารถใช้น้ำยาหรือน้ำมันทินเนอร์ ล้างทำความสะอาดได้ ถ้ามีร่องรอยการแตก ชำรุดเสียหาย ไม่มากสามารถซ่อมแซมได้ให้ทำการซ่อมแซม และปรับแต่งพื้นผิวใหม่

    ถ้าการเสียหายมากให้ส่วนต่อไปในงานช่างโลหะให้ซ่อมแซมบำรุงรักษาชิ้นงานใหม่เพราะเป็นงานที่เกินความสามารถของช่างรัก

    การทำความสะอาดไม่ให้มีคราบไขมัน สิ่งสกปรกเกาะติดผิวชิ้นงาน และตรวจสอบพื้นผิวชิ้นงานว่ามีร่องรอยแตกหรือไม่  เพราะอาจจะเกิดปัญหาต่อไปในการลงรักสมุกได้

    การปรับพื้นผิวชิ้นงานประเภทต่าง ๆ ให้เรียบร้อย

1.    พื้นผิวปูน  พื้นผิวไม้  เมื่อทาน้ำมันทาไม้มะเกลือ (ผสมแอลกอฮอล์) ทาประมาณ 3- 4 ครั้ง  ทิ้งให้แห้งแล้ว ถ้ามีร่องรอยแตก แยก ให้ใช้สีโป๊วแห้งเร็วผสมทินเนอร์เล็กน้อย ทาปิดร่องรอย หลาย ๆ ระดับแต่ละระดับต้องทิ้งให้สีโป๊วแห้งสนิท ขัดด้วยกระดาษทรายน้ำเบอร์ละเอียด ให้พื้นผิวเรียบร้อย จนไม่มีร่องรอยให้เห็น

2.     พื้นผิวโลหะ ถ้าร่องรอยไม่ใหญ่มาก ให้ทาน้ำมันทาไม้มะเกลือ (ผสมแอลกอฮอล์) ทาประมาณ 2 ครั้ง  ทิ้งให้แห้งแล้ว ใช้สีโป๊วแห้งเร็วผสมทินเนอร์เล็กน้อย ทาปิดร่องรอย 2 – 3 ครั้ง ให้ได้ผิวหนาขึ้นเล็กน้อย ทิ้งแห้งสนิทและขัดด้วยกระดาษทรายน้ำเบอร์ละเอียด ให้พื้นผิวเรียบร้อย จนไม่มีร่องรอยให้เห็น

ถ้ามีร่องรอยการเสียหายหรือชำรุด ให้ทำการซ่อมแซม ก่อนนำไปทำงานขั้นต่อไป เมื่อทำความสะอาดเสร็จเรียบร้อยเช็ดให้แห้ง แล้วให้ทำการห่อหรือปิดพื้นผิวชิ้นงานให้ทำการปิดให้สนิท อย่าให้มีสิ่งสกปรกเข้าไปเกาะติดได้อีก หลังจากทำความสะอาด 1 วันแล้ว สามารถนำไปทารักน้ำเกลี้ยง หรือ ลงรักสมุกได้ ใช้ปรับพื้นผิวโลหะ พื้นผิวปูนพื้นผิวไม้ ให้เรียบ

    ข้อควรระวังในการทำงาน 

1. การใส่ถุงมือยาง

2. หน้ากากปิดจมูก

3. แว่นตา

4. หน้าการที่สามารถกรองอากาศได้ ที่มีผงถ่านหรือหน้ากากกันสารเคมีหน้ากากกันฝุ่น หน้ากากกันสารเคมี หรืออุปกรณ์ป้องกันระบบหายใจต่าง 

5. สถานที่ในการทำงานต้องเป็นที่อากาศถ่ายเทได้ดี เรื่องของการมีกลิ่น ไอสารเคมี กลิ่นเหม็น พัดลมปรับอากาศ ให้มีอากาศที่ถ่ายเทได้

    เมื่อทำการเตรียมพื้นผิวชิ้นงานประเภทต่าง ๆ ได้ แล้วตรวจสอบชิ้นงาน ความเรียบร้อย ความสมบูรณ์ ของพื้นผิวให้เรียบ ไม่มีร่องรอยต่าง ๆ เกิดขึ้น สามารถนำไปทำงานต่อไปได้

18.1 การสอบปฏิบัติ

18.2 การสอบสัมภาษณ์

18.3 รายละเอียดกระบวนการประเมิน เครื่องมือและเกณฑ์การประเมินอยู่ในคู่มือการประเมินสมรรถนะ