อาชีพผู้ปฏิบัติงานเดินเครื่องและบำรุงรักษาโรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ คุณวุฒิวิชาชีพระดับ 5

        ผู้ที่ผ่านหน่วยสมรรถนะนี้ จะสามารถปรับเปลี่ยนอุปกรณ์ในโรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์และเอกสารประกอบ (Improvement Maintenance: IM) โดยสามารถประเมินสมรรถนะและสภาพอุปกรณ์โรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ ปรับเปลี่ยนอุปกรณ์ในโรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ และจัดทำแบบและคู่มือการทำงานหลังการปรับเปลี่ยนอุปกรณ์ของโรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ได้

        กลุ่มอาชีพสาขาวิชาชีพพลังงานและพลังงานทดแทน สาขาพลังงานไฟฟ้าจากเซลล์แสงอาทิตย์

10.1 กฎกระทรวงกำหนดมาตรการความปลอดภัยเกี่ยวกับระบบไฟฟ้าในโรงงาน พ.ศ. 2550

10.2 กฎกระทรวงกำหนดมาตรฐานในการบริหารและการจัดการด้านความปลอดภัย อาชีวอนามัย และสภาพแวดล้อมในการทำงานเกี่ยวกับเครื่องจักร ปั้นจั่น และหม้อน้ำ พ.ศ. 2552

10.3 กฎกระทรวงกำหนดมาตรฐานในการบริหาร จัดการ และดำเนินการด้านความปลอดภัย  อาชีวอนามัย และสิ่งแวดล้อมในการทำงานเกี่ยวกับสารเคมีอันตราย พ.ศ. 2556

10.4 กฎกระทรวงกำหนดมาตรฐานในการบริหาร จัดการ และดำเนินการด้านความปลอดภัย อาชีวอนามัย และสภาพแวดล้อมในการทำงานเกี่ยวกับไฟฟ้า พ.ศ. 2558

10.5 กฎกระทรวงกำหนดมาตรฐานในการบริหารจัดการและดำเนินการด้านความปลอดภัย อาชีวอนามัย และสภาพแวดล้อมในการทำงานเกี่ยวกับที่อับอากาศ พ.ศ. 2562

10.6 กฎกระทรวงกำหนดมาตรฐานการตรวจสุขภาพลูกจ้างซึ่งทำงานเกี่ยวกับปัจจัยเสี่ยง พ.ศ. 2563

10.7 กฎกระทรวงกำหนดมาตรฐานในการบริหาร จัดการ และดำเนินการด้านความปลอดภัย อาชีวอนามัย และสภาพแวดล้อมในการทำงาน ในสถานที่ที่มีอันตรายจากการตกจากที่สูงและที่ลาดชัน  จากวัสดุกระเด็นตกหล่น และพังทลายและจากการตกลงไปในภาชนะเก็บหรือรองรับวัสดุ พ.ศ. 2564 

10.8 ประกาศกระทรวงอุตสาหกรรม เรื่อง การป้องกันและระงับอัคคีภัยในโรงงาน พ.ศ. 2552

10.9 ประกาศกรมสวัสดิการและคุ้มครองงาน เรื่อง หลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขการฝึกอบรมผู้บริหาร หัวหน้างาน และลูกจ้าง ด้านความปลอดภัย อาชีวอนามัย และสภาพแวดล้อมในการทำงาน

10.10 ประกาศคณะกรรมการส่งเสริมการพัฒนาฝีมือแรงงาน เรื่อง มาตรฐานฝีมือแรงงานแห่งชาติสาขาอาชีพช่างไฟฟ้าภายในอาคาร

10.11 กฎกระทรวงกำหนดมาตรฐานในการบริหารจัดการ และดำเนินการด้านความปลอดภัย  อาชีวอนามัย และสภาพแวดล้อมในการทำงานเกี่ยวกับงานก่อสร้าง พ.ศ. 2564 หมวด 8 งานก่อสร้างในน้ำ

10.12 พระราชบัญญัติการเดินเรือในน่านน้ำไทย พระพุทธศักราช 2456 และที่แก้ไขเพิ่มเติม  มาตรา 291 

 

(ก) ความต้องการด้านทักษะ

ทักษะในการทำงานด้านเทคนิค (Technical Skills)

1.    ทักษะการบำรุงรักษาอุปกรณ์ไฟฟ้าโรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์

2.    ทักษะการอ่านแบบเบื้องต้น 

3.    ทักษะการเขียนแบบเบื้องต้น 

4.    ทักษะการประเมินและวิเคราะห์ผล 

5.    ทักษะการใช้เครื่องมือวัดหรือตรวจสภาพอุปกรณ์ 

6.    ทักษะการจัดทำคู่มือการปฏิบัติงาน 

7.    การวิเคราะห์สาเหตุ และกำหนดแนวทางป้องกัน แก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้นจากอุปกรณ์เครื่องกลต่าง ๆ 

ทักษะในการทำงาน (Soft Skills)

8.    ทักษะการบริหารงานเบื้องต้น 

9.    ทักษะการวิเคราะห์และวางแผน 

10.  ทักษะการนำเสนองาน 

11.  ทักษะการติดต่อประสานงาน 

12.  ทักษะการแก้ปัญหาและการตัดสินใจ 

 

(ข) ความต้องการด้านความรู้

1.    หลักการทำงานของอุปกรณ์ที่จะทำการปรับปรุง 

2.    ความรู้ในการออกแบบตามหลักวิศวกรรม 

3.    วิธีการใช้เครื่องมือในการบำรุงรักษา

4.    ความรู้เกี่ยวกับความปลอดภัยในการใช้เครื่องมือในการบำรุงรักษาในการปฏิบัติงาน

5.    การจัดการและการวางแผนการบำรุงรักษา

6.    การวางแผนการผลิตและบำรุงรักษา

7.    คำศัพท์ภาษาอังกฤษทางเทคนิคในการปฏิบัติงาน 

 

        หลักฐานที่ต้องการในหน่วยสมรรถนะนี้จะใช้ในการพิจารณาประกอบร่วมกันกับการประเมินตามเกณฑ์การปฏิบัติงาน (Performance Criteria) รวมทั้งทักษะและความรู้ที่ต้องการ (Required Skills and Knowledge) ซึ่งหลักฐานที่ต้องการสามารถใช้ทดแทนความรู้และทักษะในหน่วยสมรรถนะนั้นได้ โดยเจ้าหน้าที่สอบจะพิจารณารายละเอียดตามความรู้และทักษะในหน่วยสมรรถนะนั้น ๆ และยกเว้นการสอบใน หน่วยสมรรถนะนั้นได้

 (ก) หลักฐานการปฏิบัติงาน (Performance Evidence) หรือ

1.    ใบรับรองการปฏิบัติงานจากสถานประกอบการ (ถ้ามี)

2.    ใบอนุญาตการประกอบวิชาชีพวิศวกรรมควบคุมที่เกี่ยวข้อง (ถ้ามี)

3.    แบบบันทึกผลการสังเกตการปฏิบัติงาน (ถ้ามี)

4.    แบบรวบรวม/แฟ้มสะสมผลงานการปฏิบัติงาน (ถ้ามี)

5.    หลักฐานการอบรมด้านความปลอดภัย อาชีวอนามัย และสิ่งแวดล้อม (ถ้ามี) โดยไม่ต้องประเมินในหน่วยสมรรถนะด้านความปลอดภัย อาชีวอนามัย และสิ่งแวดล้อม



 (ข) หลักฐานความรู้ (Knowledge Evidence) หรือ

1.    หลักฐานการศึกษา

2.    ใบรับรองการปฏิบัติงานจากสถานประกอบการ (ถ้ามี)

3.    แบบบันทึกผลการสัมภาษณ์ (ถ้ามี)

4.    แบบบันทึกผลการสอบข้อเขียน (ถ้ามี)  

5.    แบบรวบรวม/แฟ้มสะสมผลงาน (Portfolio) การปฏิบัติงาน (ถ้ามี)



 (ค) คำแนะนำในการประเมิน

ประเมินเข้ารับการประเมินสามารถนำหลักฐานการปฏิบัติงานและหลักฐานความรู้มาประกอบในการประเมิน โดยรวบรวมข้อมูลตามรายละเอียดที่แสดงใน Checklist รายการ



 (ง) วิธีการประเมิน

1. พิจารณาหลักฐานความรู้ ที่ผู้เข้ารับการประเมินนำมาแสดง เช่น ใบรับรองฯ

2. พิจารณาหลักฐานการปฏิบัติงาน แสดงหลักฐานการผ่านการอบรม/ใบรับรองจากสถานประกอบการ (ถ้ามี)

        ขอบเขตของการประเมินสมรรถนะในหน่วยสมรรถนะนี้ ผู้เข้ารับการประเมินจะถูกประเมินทักษะในการปรับเปลี่ยนอุปกรณ์ในโรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์และเอกสารประกอบ (Improvement Maintenance: IM) โดยปรับเปลี่ยนอุปกรณ์และจัดทำร่างแบบและคู่มือการทำงานหลังการปรับเปลี่ยนอุปกรณ์ในโรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์

(ก)    คำแนะนำ 

ผู้เข้ารับการประเมินจะต้องทราบถึงหลักของการดำเนินการปรับเปลี่ยนอุปกรณ์อุปกรณ์ในโรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์และเอกสารประกอบ (Improvement Maintenance: IM)

(ข)    คำอธิบายรายละเอียด

1.    อุปกรณไฟฟ้า (อุปกรณ์หลัก*) ประกอบด้วย

        • Switchgear

          - High Voltage Circuit Breaker

          - Disconnecting Switch

          - Potential Transformer

          - Current Transformer

          - Lightning Arrester

        • PV Array System

          - PV Modules

          - M/F Connector

          - PV Combiner Box

          - Monitor Unit

          - Load Switch (Breaker)

          - Surge Protective Device

          - Communication RS 485 Port

     - Fuse Box

        • PV Inverter System

          - Inverter Circuit

          - Circuit Breaker

          - Load Break Switch

          - AC/DC Input Protection

          - Overvoltage Protection

          - Insulation Resistance Detector

          - Overheat Protection

         • PV Transformer System

          - Tap Changer

          - Oil Tank

          - Hv Bushing

          - Lv Bushing

          - Surge Arrester

          - 87T Protection Relay

          - 67/67N Protection Relay

          - 50/51 Protection Relay

     - 50N Protection relay

          - 86 Protection Relay

          - 74 Protection Relay

          - Rapid Pressure Rise Relay

          • Medium Voltage Ring Main Unit System (RMU)

          - Transformer Feeder 

          - Circuit Breaker Feeder

          - Cable Feeder

          - Protection device (เช่น COMMUNICATION MODULE UNIT (CMU))

          - Uninterruptible Power Supply (UPS) Battery

          • Cable

          - PV DC Cable

          - Low Voltage Power Cable

          - Medium Voltage Power Cable

          - Overhead Transmission Line

          - Underwater Cable

          • Power Cable Link Box System

          - Power Cable Link Box for RMU 

          - Fiber Optic Panel

* อุปกรณ์หลัก คือ อุปกรณ์ไฟฟ้าโรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ที่หากเกิดปัญหาจะส่งผลกระทบต่อกำลังการผลิตของโรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์หรือความพร้อมจ่ายไฟฟ้าของโรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ (Reliability) โดยตรง

2.    อุปกรณไฟฟ้า (อุปกรณ์สนับสนุน**) ประกอบด้วย

          • Sway Detection System

          - Sway Detection Panel

          - Sway System Panel

          - Distribution Box for PV Floating

          • Executive Information System (EIS) System Panel

          - EIS Server

          - EIS Firewall

          • Power Generation Forecast System

          - Power Forecast System for Control Room

          - Power Forecast System Panel for SWITCHGEAR (SWGR) ROOM

          - Weather Station of Power Forecast System at Float Boat

          - Weather Station of Power Forecast System at PV Floating

          • CCTV System (Closed Circuit Television System)

          - CCTV Panel for Control Room

          - CCTV for SWGR Area

          - CCTV Cabinet in CMU on Float Boat

          • Fire Alarm and Fire Protection

          - Fire Alarm and Fire Protection Main Control Room

          - Fire Alarm and Fire Protection for Switchgear Building

          - Fire Alarm and Fire Protection for Floating Boat

• Grounding System

** อุปกรณ์สนับสนุน คือ อุปกรณ์ไฟฟ้าโรงไฟฟ้าที่หากเกิดปัญหาจะไม่ส่งผลกระทบต่อกำลังการผลิตของโรงไฟฟ้าหรือความพร้อมจ่ายไฟฟ้าของโรงไฟฟ้า (Reliability) โดยตรง

3.    ระบบควบคุม 

          - Plant control system (เช่น Distributed Control System (DCS), Supervisory Control And Data Acquisition (SCADA))

          - Human Machine Interface (HMI) 

          - Web server & Data Exchange server

4.    เครื่องมือวัด  

          - Pyranomter

          - PV Reference Cell

          - PV Panel Temperature Cell

          - Wind Speed 

          - Ambient Temperature Sensor

          - Relative Humidity Sensor

5.    ส่วนรองรับแผงโซลาร์เซลล์ หมายถึง โครงสร้างที่รองรับและยึดจับแผงโซลาร์เซลล์ที่ติดตั้งบนพื้นดินหรือพื้นน้ำ (รวมถึงทุ่นลอยและระบบยึดโยงเหนือพื้นน้ำ) ซึ่งมีส่วนประกอบต่าง ๆ เช่น Anchoring Truss, Module Bracket, Back Support, PV Clamp, Bolt & Nut, Beam & Beam Connector Cover Floating, Cable Floating Device, Float (เช่น Float ชนิด HDPE), ขาตั้งโครงสร้างรองรับ, รั้ว (Fence), แผ่นปูพื้น (Floor Plate) และอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง

6.    ระบบยึดโยง ประกอบด้วย

          1.    Wire Rope

          2.    Stainless Capel

          3.    Stainless U Shackle

          4.    Stainless Bow Shackle

          5.    Truss

          6.    Anchoring Block (ลูกปูน)

          7.    Ring 

          8.    อื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง

7.    ประเมินสมรรถนะและสภาพของอุปกรณ์โรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ โดยศึกษาจากคู่มือบริษัทผู้ผลิตร่วมกับการประเมินสภาพอุปกรณ์ตามวาระหรือการทดสอบครั้งก่อนเพื่อนำมาใช้เป็นข้อมูลนำเข้า 

8.    วิเคราะห์ผลกระทบและราคาหากมีการปรับเปลี่ยนอุปกรณ์โรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ โดยการศึกษาผลกระทบต่าง ๆ อย่างรอบด้าน และการสืบราคาในตลาดเบื้องต้นเพื่อนำมาเป็นข้อมูล 

9.    นำเสนอแผน ร่างแบบ และรายละเอียดการปรับเปลี่ยนอุปกรณ์โรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ เพื่อนำเสนอต่อผู้มีอำนาจอนุมัติที่เกี่ยวข้อง 

10.    นำไปดำเนินการปรับเปลี่ยนอุปกรณ์โรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์หลังจากการอนุมัติ โดยควบคุมให้เป็นไปตามแผนงานและถูกต้องตามแบบที่ได้ขออนุมัติเอาไว้ 

11.    รายงานผลการปรับเปลี่ยนอุปกรณ์โรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ เพื่อให้ผู้เกี่ยวข้องทุกฝ่ายรับทราบและเข้าใจตรงกัน 

12.    จัดทำร่างแบบของอุปกรณ์โรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ที่ปรับเปลี่ยน เพื่อใช้สำหรับอ้างอิงและสืบค้นข้อมูลในอนาคต 

13.    จัดทำร่างคู่มือการทำงานของอุปกรณ์โรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ที่ปรับเปลี่ยน เพื่อใช้ในการอธิบายหรือสอนงานแก่ผู้เกี่ยวข้องทุกฝ่าย 

14.    นำเสนอร่างแบบและคู่มือการทำงานของอุปกรณ์โรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ที่ปรับเปลี่ยน เพื่อให้ผู้เกี่ยวข้องทุกฝ่ายรับทราบและเข้าใจตรงกัน

18.1 เครื่องมือประเมิน ประเมินสมรรถนะและสภาพอุปกรณ์โรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์

   (1)    ข้อสอบข้อเขียนแบบปรนัย เช่น ทดสอบความรู้เกี่ยวกับการประเมินสมรรถนะและสภาพอุปกรณ์โรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์

   (2)    ข้อสอบข้อเขียนแบบอัตนัย เช่น ทดสอบความรู้เกี่ยวกับการประเมินสมรรถนะและสภาพอุปกรณ์โรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์

   (3)    การสัมภาษณ์ เช่น การสอบสัมภาษณ์เชิงเทคนิคหรือความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการประเมินสมรรถนะและสภาพอุปกรณ์โรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์

18.2 เครื่องมือประเมิน ปรับเปลี่ยนอุปกรณ์ในโรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์

   (1)    ข้อสอบข้อเขียนแบบปรนัย เช่น ทดสอบความรู้เกี่ยวกับการปรับเปลี่ยนอุปกรณ์ในโรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์

   (2)    ข้อสอบข้อเขียนแบบอัตนัย เช่น ทดสอบความรู้เกี่ยวกับการปรับเปลี่ยนอุปกรณ์ในโรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์

   (3)    การสัมภาษณ์ เช่น การสอบสัมภาษณ์เชิงเทคนิคหรือความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการปรับเปลี่ยนอุปกรณ์ในโรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์

18.3 เครื่องมือประเมิน จัดทำแบบและคู่มือการทำงาน

   (1)    ข้อสอบข้อเขียนแบบปรนัย เช่น ทดสอบความรู้เกี่ยวกับการจัดทำแบบและคู่มือการทำงาน

   (2)    ข้อสอบข้อเขียนแบบอัตนัย เช่น ทดสอบความรู้เกี่ยวกับการจัดทำแบบและคู่มือการทำงาน

   (3)    การสัมภาษณ์ เช่น การสอบสัมภาษณ์เชิงเทคนิคหรือความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการจัดทำแบบและคู่มือการทำงาน