3132 ช่างเทคนิคควบคุมเครื่องจักรโรงงานบำบัดน้ำ

ผู้ที่ผ่านสมรรถนะนี้จะสามารถควบคุมถังกวนเร็ว ถังกวนช้า (ถังรวมตะกอน) ถังกรอง ถังตกตะกอน และถังน้ำใสให้ได้ปริมาณน้ำดิบที่ผ่านระบบผลิตน้ำได้เต็มประสิทธิภาพและแผนที่กำหนดไว้

พนักงานผลิตน้ำประปาชุมชน

N/A

N/A

N/A

(ก) ความต้องการด้านทักษะ

1. 
   
   
   
   1. ทักษะในการสังเกตเห็นความผิดปกติของระบบผลิตและอุปกรณ์เบื้องต้นทางกายภาพได้ (ทางการมองเห็น การได้ยิน)
   
   
   2. ทักษะการใช้งานและบำรุงรักษาเครื่องจักรระบบผลิตน้ำประปา
   
   
   3. ทักษะการใช้งานและบำรุงรักษาเครื่องมือและอุปกรณ์ช่าง
   
   
   4. ทักษะการใช้งานและบำรุงรักษาเครื่องมือวัดเบื้องต้น
   
   
   5. ทักษะการล้างชั้นกรองและเติมสารชั้นกรองตามข้อกำหนด
   
   
   
   

(ข) ความต้องการด้านความรู้

1. 
   
   
   
   1. ความรู้ด้านความปลอดภัยในการปฏิบัติงาน การใช้เครื่องมือและอุปกรณ์ การแต่งกาย
   
   
   2. ความรู้กระบวนการผลิตน้ำประปา
   
   
   3. ความรู้การใช้งานและบำรุงรักษาเครื่องจักรระบบผลิตน้ำประปา
   
   
   4. ความรู้การใช้งานและบำรุงรักษาเครื่องมือและอุปกรณ์ช่าง
   
   
   5. ความรู้การใช้งานและบำรุงรักษาเครื่องมือวัดเบื้องต้น
   
   
   6. ความรู้การล้างชั้นกรองและเติมสารชั้นกรอง
   
   
   
   

• หลักฐานการปฏิบัติงาน (Performance Evidence) อาทิ
  
  
  
  1. ใบรับรองการปฏิบัติงานจากสถานประกอบการ
  
  
  2. แบบบันทึกรายการจากการสังเกต
  
  
  
  


• หลักฐานความรู้ (Knowledge Evidence) อาทิ
  
  
  
  1. ใบรับรองการเข้ารับการฝึกอบรม
  
  
  2. ใบรับรองการผ่านการประเมิน
  
  
  3. ใบประกาศนียบัตรวุฒิการศึกษา
  
  
  
  


•  คำแนะนำในการประเมิน
  
  
  
  1. ผู้ประเมินตรวจประเมินเกี่ยวกับการควบคุมระบบผลิตน้ำประปาชุมชน โดยพิจารณาจากร่องรอยหลักฐานที่เกี่ยวข้องทั้งหลักฐานการปฏิบัติงาน และหลักฐานความรู้
  
  
  
  


• วิธีการประเมิน
  
  
  
  1. พิจารณาตามหลักฐานการปฏิบัติงาน
  
  
  2. พิจารณาตามหลักฐานความรู้
  
  
  
  

• คำแนะนำ
  
  
  
  
  1. ผู้เข้ารับการประเมินต้องให้ความสำคัญกับข้อกำหนดด้านความปลอดภัย และมาตรฐานงานประปา
  
  
  2. เจ้าหน้าที่สอบควรมีความพร้อมในการทดสอบ และจะต้องค่อยระมัดระวังอันตรายที่อาจเกิดขึ้นได้
  
  
  3. มีรายการเครื่องมือ วัสดุ อุปกรณ์ สำหรับการทดสอบประเมินเพื่อตรวจสอบเครื่องมือก่อนและหลังการทดสอบ
  
  
  4. เครื่องมือ วัสดุ อุปกรณ์ ที่ใช้ทดสอบต้องพร้อมสำหรับการทดสอบประเมินทุกครั้งก่อนการทดสอบประเมิน
  
  
  
  


• คำอธิบายรายละเอียด

ระบบประปาชุมชน จะเป็นระบบผลิตน้ำประปาที่มีกำลังผลิตไม่เกิน 1,000 ลูกบาศก์เมตร/วัน ในส่วนงานของการควบคุมระบบสูบน้ำดิบ มีรายละเอียดดังนี้

1. 
   
   
   
   1. ควบคุมถังกวนเร็ว ถังกวนช้า (ถังรวมตะกอน) ถังกรอง ถังตกตะกอน และถังน้ำใสให้ได้ปริมาณน้ำดิบที่ผ่านระบบผลิตน้ำได้เต็มประสิทธิภาพและแผนที่กำหนดไว้ ตั้งแต่เตรียมกระบวนการผลิต สังเกตระดับน้ำตามถังต่างให้มีปริมาณน้ำที่เหมาะสม เปิด-ปิดประตูน้ำตามถังต่างๆ ให้มีปริมาณน้ำที่เหมาะสม ล้างชั้นกรองและเติมชั้นกรองตามข้อกำหนด และตรวจสอบค่าคลอรีนหลงเหลือตามข้อกำหนด
   
   
   2. ถังกรองน้ำมีสองใบคู่กัน ทำงานแยกจากกัน มีอัตราการกองรวม 50 ลบ.ม./ซม. ทำหน้าที่กรองตะกอนเบาที่มีขนาดเล็กที่หลุดออกมาจากถังตกตะกอน โดยการทำให้น้ำไหนผ่านทรายกรอง ทำให้ตะกอนติดค้างในชั้นทรายกรอง น้ำที่ผ่านการกรองแล้วจะต้องเหลือความขุ่นไม่เกิน 5 NTU ตามมาตรฐานคุณภาพน้ำบริโภค ซึ่งทรายกรองที่ใช้นั้นต้องเป็นชนิดที่ใช้ในการกรองน้ำ และมีลักษณะเป็นเม็ดกลม สะอาด ปราศจากอินทรีย์และฝุ่น
   
   
   3. ถังน้ำใสทำหน้าที่กักเก็บน้ำที่ผ่านการกรอง และทำหน้าที่รักษาสมดุลระหว่างอัตราการผลิตน้ำกับระบบน้ำดิบ และระหว่างระบบผลิตน้ำกับระบบจ่ายน้ำประปา รวมทั้งทำหน้าที่เป็นบ่อสูบน้ำให้กับเครื่องสูบน้ำดี โดยทั่วไปจะอยู่ใต้ดินเพื่อรักษาอุณหภูมิของน้ำไม่ให้มีอุณหภูมิที่สูงเกินไป การตรวจสอบถังน้ำใสควรตรวจสอบดูป้ายบอกปริมาตรน้ำในถังน้ำใสว่าสามารถใช้งานได้ดีหรือไม่ ปริมาตรน้ำในถังน้ำใสตรงกับปริมาตรที่ป้ายบอกหรือไม่ นอกจากนี้ตัวเลขที่แสดงปริมาตรน้ำในถังน้ำใสจะต้องชัดเจน
   
   
   4. ถังตะกอนมีลักษณะเป็นถังสี่เหลี่ยมมีผนังกั้นกลาง และมีช่องเชื่อมระหว่างถัง เพื่อปรับระดับน้ำ 2 ฝั่งให้เท่ากัน ทำหน้าที่ดักตะกอนจากน้ำที่ผ่านระบบสร้างตะกอน และระบบรวมตะกอน เนื่องจากน้ำที่ไหลผ่านถังตกตะกอนมีความเร็วต่ำ ทำให้ตะกอนที่มีขนาดใหญ่ตกลงสู่ก้นถังตกตะกอน เหลือแต่ตะกอนเบาที่มีขนาดเล็ก ถ้ามองด้วยตาเปล่าน้ำจะมีลักษณะค่อนข้างใส
   
   
   5. ชั้นกรอง แบ่งออกเป็น 2 ชั้น คือ 1) ชั้นบน จะใช้ทรายกรองที่มีประสิทธิภาพ 0.5-0.7 มม. และมีความหนา 70 ซ.ม. 2) ชั้นล่าง จะใช้ทรายกรองที่มีประสิทธิภาพ 1.2-2.0 มม. และมีความหนา 15 ซ.ม. ชั้นกรองต้องมีค่าสัมประสิทธิ์ความสม่ำเสมอไม่เกิน 1.70 โดยทั่วไปจะล้างทรายกรองทุกๆ 24 ชั่วโมง หรือ ประสิทธิภาพการกรองลดลงอย่างเห็นได้ชัด ซึ่งสามารถสังเกตได้จาก ระดับน้ำถังกรองเพิ่มขึ้น อยู่ในระดับใกล้เคียงกับน้ำในถังตกตะกอน ทั้งนี้การล้างทรายกรองยังขึ้นอยู่กับอีกหลายๆ ปัจจัย เช่น คุณภาพน้ำ เวลาน้ำในถังตกตะกอน เทคโนโลยีของโรงผลิตน้ำ เป็นต้น
   
   
   6. การตรวจสอบค่าคลอรีนหลงเหลือ นิยมใช้ 2 วิธี คือ 1) วิธีการเทียบสี 2) วิธีการใช้ชุดทดสอบคลอรีนอิสระคงเหลือในน้ำดื่ม (ว720) ของกรมอนามัย เป็นต้น
   
   
   7. คู่มือการปฏิบัติงาน หมายถึง คู่มือที่ใช้ประกอบในการปฏิบัติงานในสถานประกอบการนั้นๆ โดยการปฏิบัติงานในที่นี้หมายถึงการปฏิบัติงานควบคุมระบบผลิตน้ำประปาชุมชน ซึ่งคู่มือการปฏิบัติงาน ได้แก่ คู่มือกระบวนการหลักด้านกระบวนการผลิตน้ำประปา การประปาส่วนภูมิภาค ฉบับปรับปรุง ครั้งที่ 1 พ.ศ. 2558 และคู่มือการควบคุมการผลิตน้ำประปาผิวดิน สำนักบริหารจัดการน้ำ กรมทรัพยากรน้ำ เป็นต้น
   
   
   8. ปฏิบัติตามข้อกำหนดมาตรฐานตามหน่วยงาน เช่น  มาตรฐาน ISO 9001:2000 ด้านการผลิตน้ำประปาจาก สถาบันรับรองมาตรฐานไอเอสโอ (สรอ.) มาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมน้ำบริโภค มอก. 257-2549 มาตรฐานคุณภาพน้ำประปาของการประปานครหลวงหรือการประปาส่วนภูมิภาคตามคำแนะนำขององค์การอนามัยโลก WHO หรือมาตรฐานผู้ผลิต
   
   
   
   

ปฏิบัติงานตามข้อกำหนดความปลอดภัยตามคู่มือการบริหารจัดการความปลอดภัย อาชีวอนามัย และสภาพแวดล้อมในการทำงาน ของกองตรวจความปลอดภัยแรงงาน กรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน หรือสมาคมส่งเสริมความปลอดภัยและอนามัยในการทำงาน (ประเทศไทย) หรือสถานประกอบการกำหนด

N/A

N/A

• เครื่องมือประเมินการดูแลถังตกตะกอน
  
  
  
  1. แบบฟอร์มประเมินผลการสังเกตการณ์
  
  
  2. แบบฟอร์มประเมินผลการสาธิตการปฏิบัติงาน
  
  
  3. แบบฟอร์มประเมินผลการสัมภาษณ์
  
  
  4. ผลข้อสอบข้อเขียน
  
  
  
  

ดูรายละเอียดจากคู่มือประเมิน

• เครื่องมือประเมินการดูแลถังกรองน้ำ
  
  
  
  
  1. แบบฟอร์มประเมินผลการสังเกตการณ์
  
  
  2. แบบฟอร์มประเมินผลการสาธิตการปฏิบัติงาน
  
  
  3. แบบฟอร์มประเมินผลการสัมภาษณ์
  
  
  4. ผลข้อสอบข้อเขียน
  
  
  
  

ดูรายละเอียดจากคู่มือประเมิน

• เครื่องมือประเมินการดูแลถังน้ำใส
  
  
  
  
  1. แบบฟอร์มประเมินผลการสังเกตการณ์
  
  
  2. แบบฟอร์มประเมินผลการสาธิตการปฏิบัติงาน
  
  
  3. แบบฟอร์มประเมินผลการสัมภาษณ์
  
  
  4. ผลข้อสอบข้อเขียน
  
  
  
  

ดูรายละเอียดจากคู่มือประเมิน

• เครื่องมือประเมินการทำความสะอาดระบบผลิตน้ำประปาหลังการใช้งาน
  
  
  
  
  1. แบบฟอร์มประเมินผลการสังเกตการณ์
  
  
  2. แบบฟอร์มประเมินผลการสาธิตการปฏิบัติงาน
  
  
  3. แบบฟอร์มประเมินผลการสัมภาษณ์
  
  
  4. ผลข้อสอบข้อเขียน
  
  
  
  

ดูรายละเอียดจากคู่มือประเมิน