หน่วยสมรรถนะ

หน่วยสมรรถนะ

ซ่อมบํารุงหมอนรองราง (Sleeper)

สาขาวิชาชีพระบบขนส่งทางราง


รายละเอียดหน่วยสมรรถนะ


1. รหัสหน่วยสมรรถนะ RAI-AAVJ-153B

2. ชื่อหน่วยสมรรถนะ ซ่อมบํารุงหมอนรองราง (Sleeper)

3. ทบทวนครั้งที่ - / -

4. สร้างใหม่ ปรับปรุง

5. สำหรับชื่ออาชีพและรหัสอาชีพ (Occupational Classification)

209 ช่างเทคนิคซ่อมบำรุงทางรถไฟ

6. คำอธิบายหน่วยสมรรถนะ (Description of Unit of Competency)

             หน่วยสมรรถนะนี้เกี่ยวข้องกับความรู้และทักษะที่ต้องการในการซ่อมบำรุงหมอนรองรางรถไฟ (Sleeper) ตามขั้นตอนการปฏิบัติงานได้อย่างถูกต้องและปลอดภัยภายใต้นโยบายและข้อกำหนดของสถานที่ปฏิบัติงาน รวมทั้งสามารถจัดเตรียมเครื่องมือและวัสดุอุปกรณ์ที่ต้องใช้ในการปฏิบัติงาน แก้ไข/ปรับตั้งระยะความกว้างของรางรถไฟหรือขนาดทาง (Track Gauge) ติดตั้งหรือเปลี่ยนหมอน (Sleeper) และจัดทำเอกสารเกี่ยวข้องกับงานได้อย่างเสร็จสมบูรณ์

7. สำหรับระดับคุณวุฒิ
1 2 3 4 5 6 7 8

8. กลุ่มอาชีพ (Sector)

อุตสาหกรรมระบบราง

9. ชื่ออาชีพและรหัสอาชีพอื่นที่หน่วยสมรรถนะนี้สามารถใช้ได้ (ถ้ามี)

N/A

10. ข้อกำหนดหรือกฎระเบียบที่เกี่ยวข้อง (Licensing or Regulation Related) (ถ้ามี)

N/A

11. สมรรถนะย่อยและเกณฑ์การปฏิบัติงาน (Elements and Performance Criteria)
หน่วยสมรรถนะย่อย (EOC) เกณฑ์ในการปฏิบัติงาน (Performance Criteria) รหัส PC
(ตามเล่มมาตรฐาน)		 รหัส PC
(จากระบบ)
20903.1

เตรียมเครื่องมือ และวัสดุอุปกรณ์ที่ใช้ในการซ่อมบํารุงหมอนรองราง

1) เลือกวิธีการที่จะใช้ในการซ่อมบำรุงหมอน ให้สอดคล้องกับขั้นตอนและมาตรฐานของสถานที่ที่ต้องปฏิบัติงาน

20903.1.01 157878
20903.1

เตรียมเครื่องมือ และวัสดุอุปกรณ์ที่ใช้ในการซ่อมบํารุงหมอนรองราง

2) เตรียมความพร้อมของสถานที่ปฏิบัติงาน และวัสดุอุปกรณ์ที่ต้องใช้ในการซ่อมบำรุง หมอนรองราง

20903.1.02 157879
20903.2

เปลี่ยนและติดตั้งหมอนรองราง

1) เปลี่ยนหมอนที่ชำรุดออกจากรางโดย วิธีการที่เหมาะสม

 20903.2.01 157880
20903.2

เปลี่ยนและติดตั้งหมอนรองราง

2) จัดระยะห่างการเรียงตัว และความสูงของหมอนให้เป็นไปตามค่ามาตรฐานที่ยอมรับได้

 20903.2.02 157881
20903.2

เปลี่ยนและติดตั้งหมอนรองราง

3) เปลี่ยนเครื่องยึดเหนี่ยวรางที่ชำรุดหรือ เสื่อมคุณภาพได้ตามมาตรฐานที่กำหนด

 20903.2.03 157882
20903.2

เปลี่ยนและติดตั้งหมอนรองราง

4) จัดใส่เครื่องยึดเหนี่ยวรางได้ถูกต้อง ครบถ้วนตามมาตรฐานที่กำหนด

 20903.2.04 157883
20903.3

แก้ไข/ปรับตั้งขนาดทาง (Track Gauge)

1) แยกรางได้ตามขั้นตอนที่ระบุคู่มือการปฏิบัติงาน

 20903.3.01 157884
20903.3

แก้ไข/ปรับตั้งขนาดทาง (Track Gauge)

2)  แก้ไข/ปรับตั้งขนาดทาง (Track Gauge) ให้เป็นไปตามค่าพิกัดหรือมาตรฐานของขนาดทาง

 20903.3.02 157885
20903.3

แก้ไข/ปรับตั้งขนาดทาง (Track Gauge)

3) ยกรางปรับระดับให้ได้ค่าพิกัด/มาตรฐานที่กำหนดในคู่มือการปฏิบัติงาน

20903.3.03 157886
20903.4

ตรวจสอบความเรียบร้อยของงานหลังการซ่อมบํารุง

1) ตรวจสอบระยะห่าง การเรียงตัว และความสูงของหมอนให้เป็นไปตามมาตรฐานที่ยอมรับได้

20903.4.01 157887
20903.4

ตรวจสอบความเรียบร้อยของงานหลังการซ่อมบํารุง

2) ตรวจสอบความเรียบร้อยของพื้นที่ปฏิบัติงานก่อนเปิดใช้ทาง

20903.4.02 157888
20903.4

ตรวจสอบความเรียบร้อยของงานหลังการซ่อมบํารุง

3) บันทึกผลการซ่อมบำรุงหมอนลงในแบบฟอร์มที่กำหนด

 20903.4.03 157889

12. ความรู้และทักษะก่อนหน้าที่จำเป็น (Pre-requisite Skill & Knowledge)

00001 ปฏิบัติงานกับไฟฟ้าแรงสูงบนทางวิ่งรถไฟฟ้าตามหลักความปลอดภัย

00002 ปฏิบัติงานในที่สูงตามหลักความปลอดภัย

00003 ปฏิบัติงานในที่อับอากาศตามหลักความปลอดภัย

13. ทักษะและความรู้ที่ต้องการ (Required Skills and Knowledge)

(ก) ความต้องการด้านทักษะ


  1. ทักษะการสื่อสารอย่างมีประสิทธิภาพในระหว่างการปฏิบัติงาน

  2. ทักษะการปฏิบัติงานตามคู่มือ/แผนการปฏิบัติงานซ่อมบำรุงหมอนรองราง

  3. ทักษะการทำงานร่วมกับผู้อื่นในระหว่างการปฏิบัติงานอย่างมีประสิทธิภาพ

  4. ทักษะการแก้ไขปัญหา/เหตุการเฉพาะหน้าในการปฏิบัติงานซ่อมบำรุงหมอนรองราง

  5. ทักษะการอ่านค่าพิกัด/ค่ามาตรฐานต่างๆ ของวัสดุและงานที่เกี่ยวข้อง

  6. ทักษะการใช้เครื่องมือและอุปกรณ์ในการติดตั้ง/เปลี่ยนหมอนรองราง

  7. ทักษะการทำงานอย่างเป็นระบบโดยปราศจากการบาดเจ็บของตนเองและผู้อื่นหรือเกิดความเสียหายของเครื่องมือและอุปกรณ์

  8. ทักษะการติดตั้ง/เปลี่ยนหมอนรองราง

  9. ทักษะการปรับตั้งระยะความกว้างของรางรถไฟหรือขนาดทาง (Track Gauge)

  10. ทักษะการเลือกและใช้อุปกรณ์ป้องกันภัยส่วนบุคคล

  11. ทักษะการบำรุงรักษาเครื่องมือและอุปกรณ์ในการซ่อมบำรุงทาง

  12. ทักษะการเขียนรายงาน

(ข) ความต้องการด้านความรู้


  1. ความปลอดภัยในการปฏิบัติงานซ่อมบำรุงทางรถไฟ

  2. ขั้นตอนการติดตั้ง/เปลี่ยนหมอนรองราง

  3. ปัญหาที่อาจเกิดขึ้นในระหว่างการติดตั้ง/เปลี่ยนหมอนรองราง

  4. ข้อกำหนด/มาตรฐานในการจัดระยะหมอน

  5. เครื่องมือเครื่องจักรที่ต้องใช้ในการติดตั้ง/เปลี่ยนหมอนรองราง

  6. การรวบรวมข้อมูลและเขียนรายงาน

14. หลักฐานที่ต้องการ (Evidence Guide)

(ก) หลักฐานการปฏิบัติงาน (Performance Evidence)




  1. หนังสือรับรองการปฏิบัติงานจากสถานประกอบการ หรือ

  2. แบบฟอร์มบันทึกภาระงานที่เกี่ยวข้องกับหน่วยสมรรถนะนี้ หรือ

  3. แฟ้มสะสมผลงาน (Portfolio) หรือ

  4. หนังสือรับรองการผ่านงานที่เกี่ยวข้องกับหน่วยสมรรถนะนี้จากสถานประกอบการ



(ข) หลักฐานความรู้ (Knowledge Evidence)




  1. ใบรับรองผลการศึกษา หรือ

  2. ใบรับรองผ่านการอบรมในหลักสูตรด้านการซ่อมบำรุงทางรถไฟ หรือ

  3. ประกาศนียบัตร/วุฒิบัตรผ่านการอบรมในหลักสูตรที่เกี่ยวข้องกับงานก่อสร้าง/ซ่อมบำรุงทางรถไฟ



(ค) คำแนะนำในการประเมิน

      ผู้ที่เข้ารับการประเมินในหน่วยสมรรถนะนี้ จะต้องแสดงหลักฐานการปฏิบัติงานและหลักฐานความรู้ ที่มีประเด็นและจุดสังเกตของหลักฐานสอดคล้องกับรายละเอียดที่ระบุไว้ในหน่วยสมรรถนะนี้



วิธีการประเมิน




  1. การประเมินความรู้และทักษะปฏิบัติในหน่วยสมรรถนะนี้ จะต้องดำเนินการโดยองค์กรที่มีหน้าที่รับการรับรองสมรรถนะของบุคคลตามมาตรฐานอาชีพที่ขึ้นทะเบียนเท่านั้น

  2. การประเมินความรู้ในหน่วยสมรรถนะนี้ กำหนดให้ทำการสอบข้อเขียนแบบปรนัย 4 ตัวเลือก ส่วนการประเมินทักษะการปฏิบัติงานนั้น กำหนดให้ทำการสัมภาษณ์ ก่อนสาธิตการปฏิบัติงานภายใต้การจำลองสถานการณ์ที่เหมาะสมกับการประเมิน หรืออาจจะพิจารณาจากแฟ้มสะสมผลงาน (Portfolio)

15. ขอบเขต (Range Statement)

(ก) คำแนะนำ




  1. สำหรับผู้เข้ารับการประเมินในหน่วยสมรรถนะนี้ ต้องสามารถปฏิบัติงานซ่อมบำรุงหมอนไม้ (Timber Sleeper) แก้ไข/ปรับตั้งระยะความกว้างของรางรถไฟหรือขนาดทาง (Track Gauge) ได้อย่างถูกต้องตามขั้นตอนและมาตรฐานที่กำหนดในคู่มือการปฏิบัติงาน รวมทั้งเลือกใช้เครื่องมือ เครื่องจักร และวัสดุอุปกรณ์ที่เกี่ยวข้องกับงานได้อย่างเหมาะสม นอกจากนี้ ผู้เข้ารับการประเมินควรเตรียมหลักฐานที่เกี่ยวข้องกับหน่วยสมรรถนะนี้ ทั้งหลักฐานการปฏิบัติงาน และหลักฐานความรู้ มาเพื่อประกอบการพิจารณาด้วย

  2. สำหรับเจ้าหน้าที่สอบจะต้องพิจารณาหลักฐานการปฏิบัติงานและหลักฐานความรู้ให้ตรงตามที่ระบุไว้ในหน่วยสมรรถนะนี้



(ข) คำอธิบายรายละเอียด

1. การติดตั้ง/เปลี่ยนหมอนอาจรวมถึง:




  • การวางรางใหม่

  • การเปลี่ยนหมอนบางส่วนในทางเดิม

  • การเปลี่ยนหมอนทั้งหมดในทางเดิม

  • การเปลี่ยนหมอนทั้งหมดจากชนิดหนึ่งไปเป็นอีกชนิดหนึ่งในทางเดิม

  • การเปลี่ยนหมอนบางส่วนจากชนิดหนึ่งไปเป็นอีกชนิดหนึ่งในทางเดิม



2. การซ่อมแซมหมอนอาจรวมถึง:




  • การเจาะรูใหม่ในหมอนไม้

  • การเปลี่ยนแผ่นหมอนรองรางใหม่

  • การเปลี่ยนวัสดุ Insulator

  • การเปลี่ยนหมอนที่แตกหักหรือชำรุดเสียหาย



3. ชนิดของหมอนรองราง:




  • หมอนไม้

  • หมอนคอนกรีต

  • หมอนเหล็ก



4. ระยะห่างของหมอนอาจจะแตกต่างกันเนื่องจาก:




  • มิติของราง

  • ชนิดของรอยต่อ

  • ชนิดของหมอนรองราง

  • ปริมาณการใช้จราจรและประเภทชั้นทาง



5. การถอดและใส่หมอน:




  • ด้วยเครื่องจักรกล

  • ด้วยแรงคน



6. ขอบเขตการปฏิบัติงานซ่อมบำรุงหมอน:




  • เปลี่ยนหมอนที่ชำรุด

  • จัดหมอนให้ได้ระยะที่ถูกต้อง

  • จัดหมอนที่เฉให้ได้ฉาก

  • เปลี่ยนเครื่องยึดเหนี่ยวรางที่ชำรุดหรือเสื่อมคุณภาพ

  • หยอดน้ำมันสลักเกลียวยึดคลิ๊ป

  • แยกรางให้ถูกต้อง

  • จัดแผ่นยางรองรางและแท่นยางรองคลิ๊ปให้อยู่ในลักษณะที่ถูกต้อง

  • จัดคลิ๊ปให้อยู่ในลักษณะที่ถูกต้อง

  • ดัดแนวรางให้ถูกต้องทั้งทางตรงและทางโค้ง



7. เครื่องมือที่ต้องใช้ในการซ่อมบำรุงหมอน:




  • ฆ้อนตีตะปูราง / ฆ้อนใหญ่ / ฆ้อนไม้

  • คีมหามหมอน

  • คราดยาว / คราดสั้น

  • โซ่ขึ้นหมอน / โซ่ล่ามรถ

  • ชะแลงดัดราง / ชะแลงกีบหมู

  • เหล็กกะรางธรรมดา / เหล็กกระทุ้งหิน

  • บิเตอร์มือ

  • ประแจเลื่อน / ประแจปากตาย / ประแจกระบอก / ประแจบ๊อกซ์ขนาดต่างๆ

  • แม่แรงยกราง

  • พลั่ว, เสียม, จอบ

  • เครื่องจัดระยะหมอน



8. วิธีการสื่อสารอาจรวมถึง:




  • การใช้วิทยุสื่อสาร / โทรศัพท์มือถือ

  • การให้สัญญานมือ



9. การแจ้งข้อมูล:




  • ผ่านระบบอิเล็คทรอนิกส์

  • เขียนลงในแบบฟอร์ม/เอกสาร/แผนงาน

  • สื่อสารด้วยปากเปล่าแบบ Face-to-face



10. เครื่องมือและอุปกรณ์ป้องกันภัยส่วนบุคคลที่ต้องใช้ในระหว่างการปฏิบัติงาน:




  • เสื้อกั๊กความปลอดภัยสะท้อนแสง

  • อุปกรณ์ป้องกันเสียง

  • อุปกรณ์ป้องกันใบหน้าและดวงตา เช่น แว่นกันแดด, แว่นตานิรภัย, หน้ากากกันฝุ่น

  • หมวกนิรภัย

  • ถุงมือ

  • รองเท้านิรภัย

  • วิทยุสื่อสาร / โทรศัพท์มือถือ

  • ไฟฉาย

  • ป้ายสัญญานต่างๆ

  • ธงสัญญาน: สีเขียว สีแดง



11. ข้อมูล/เอกสารต่างๆ ที่เกี่ยวข้อง:




  • คู่มือการปฏิบัติงาน นโยบาย และกระบวนการปฏิบัติงานขององค์กร/สถานประกอบการ

  • สมุดบันทึก/เก็บข้อมูล

  • ขั้นตอนการปฏิบัติงานในภาคสนาม

  • คำแนะนำด้านเทคนิค

  • คู่มือการผลิต หรือคำแนะนำการใช้อุปกรณ์ในการปฏิบัติงาน และคู่มือการใช้งาน

  • คู่มือความปลอดภัยในการทำงาน

  • แผน QA /การควบคุมข้อมูลและเอกสาร

  • เงื่อนไข/สัญญา/ข้อตกลงในการปฏิบัติงาน

16. หน่วยสมรรถนะร่วม (ถ้ามี)

N/A

17. อุตสาหกรรมร่วม/กลุ่มอาชีพร่วม (ถ้ามี)

N/A

18. รายละเอียดกระบวนการและวิธีการประเมิน (Assessment Description and Procedure)

การประเมินในหน่วยสมรรถนะนี้ กำหนดให้เลือกใช้การประเมินจากวิธีดังต่อไปนี้



1. เครื่องมือประเมินการเตรียมเครื่องมือและวัสดุอุปกรณ์ที่ใช้ในการซ่อมบำรุง




  • ข้อสอบข้อเขียน แบบปรนัย 4 ตัวเลือก

  • สัมภาษณ์



2. เครื่องมือประเมินการเปลี่ยนและติดตั้งหมอนรองราง




  • ข้อสอบข้อเขียน แบบปรนัย 4 ตัวเลือก

  • สาธิตการปฏิบัติงานในสถานการณ์จำลอง

  • พิจารณาจากแฟ้มสะสมผลงาน (Portfolio)



3. เครื่องมือประเมินการแก้ไข/ปรับตั้งขนาดทาง (Track Gauge)




  • ข้อสอบข้อเขียน แบบปรนัย 4 ตัวเลือก

  • สาธิตการปฏิบัติงานในสถานการณ์จำลอง



4. เครื่องมือประเมินการตรวจสอบความเรียบร้อยของงานหลังการซ่อมบำรุง




  • ข้อสอบข้อเขียน แบบปรนัย 4 ตัวเลือก

  • สาธิตการปฏิบัติงานในสถานการณ์จำลอง

กลับ

ยินดีต้อนรับ